Ενεργειακά ισοζύγια και εκπομπές αερίων θερμοκηπίου σε καλλιέργειες λαχανοκομικών ειδών

Οι επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής δύνανται να επηρεάσουν άμεσα την αγροτική παραγωγή. Οι σχετιζόμενες εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου κατά την αγροτική παραγωγή έχουν αρνητική επίδραση στον αγροδιατροφικό τομέα, καθώς και στην κατανάλωση των υδάτινων πόρων. Το μπρόκολο αποτελεί μια ευρέως διαδεδομένη καλλιέργεια στην ανατολική Μεσόγειο, η οποία εκτιμάται ιδιαίτερα για τη γεύση και τη διατροφική της αξία. Ο κύριος σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν η εκτίμηση των αγροπεριβαλλοντικών δεικτών της καλλιέργειας μπρόκολου στην Πέλλα, Κεντρικής Μακεδονίας. Επιλέχθηκαν και μελετήθηκαν δεκαέξι αγροτεμάχια για τρεις καλλιεργητικές περιόδους. Οι ειδικοί στόχοι της μελέτης ήταν: i) η εφαρμογή μιας προσαρμοσμένης μεθόδου Αποτίμησης Κύκλου Ζωής (AKZ) για την εκτίμηση των ενεργειακών δεικτών και του αποτυπώματος άνθρακα και νερού δύο διαφορετικών υβριδίων (F1) μπρόκολου (Parthenon και Triton), ii) η σύγκριση των δύο διαφορετικών υβριδίων (F1) ανά καλλιεργητική περίοδο (2020-21) και κάθε υβριδίου (F1) μεταξύ των διαφορετικών καλλιεργητικών περιόδων (2018-19 και 2020-21 για το Parthenon, 2019-20 και 2020-21 για την Triton) iii) ο προσδιορισμός του φιλικότερου προς το περιβάλλον υβριδίου (F1) μπρόκολου, καθώς και της βέλτιστης καλλιεργητικής περιόδου για κάθε υβρίδιο (F1). Τα καύσιμα, τα λιπάσματα και οι αρδεύσεις αποτέλεσαν τις μεγαλύτερες ενεργειακές εισροές και για τα δύο υβρίδια και για όλες τις καλλιεργητικές περιόδους. Αν και τα δύο υβρίδια φαίνεται να έχουν τις ίδιες απαιτήσεις εισροών, παρατηρείται διαφοροποίηση στην παραγωγικότητά τους κατά τις καλλιεργητικές περιόδους, γεγονός που οδήγησε σε αυξημένη χρήση «μπλε νερού» για το υβρίδιο Triton (F1) σε σύγκριση με το Parthenon. Το Parthenon ήταν πιο απαιτητικό σε εισροές άρδευσης από το Triton όταν οι βροχοπτώσεις ήταν χαμηλές. Οι υψηλές βροχοπτώσεις ενδέχεται να οδήγησαν σε υψηλές εισροές μυκητοκτόνων σε ορισμένες καλλιεργητικές περιόδους και για τα δύο υβρίδια. Οι καλλιεργητικές περίοδοι με υψηλή εμφάνιση μυκητολογικών ασθενειών οδήγησαν σε χαμηλές αποδόσεις για το υβρίδιο (F1) Triton, ενώ εκείνες με χαμηλή εμφάνιση μυκητολογικών ασθενειών εμφάνισαν υψηλές αποδόσεις για το Triton, γεγονός που οδήγησε σε υψηλή αποδοτικότητα χρήσης ενέργειας. Συμπερασματικά, οι μελετώμενοι αγροπεριβαλλοντικοί δείκτες θα μπορούσαν να οδηγήσουν στην επιλογή του βέλτιστου υβριδίου (F1) μπρόκολου, με στόχο τη μείωση των απαιτούμενων εισροών και των επιπτώσεων στο περιβάλλον, χωρίς να επηρεάζονται οι αποδόσεις της καλλιέργειας.