Η διδασκαλία μαθησιακών αντικειμένων με τη συμβολή της εκπαιδευτικής ρομποτικής και των νέων τεχνολογιών μέσα από μία νέα προσέγγιση: η παιχνιδοποίηση ως εργαλείο ενίσχυσης της εκπαιδευτικής διαδικασίας

View at publisher Summarise with VIRAT
Authors: Maria Chatzikyrkou
Cited by: 0

Summary

No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.

Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.

Abstract

Στην παρούσα διατριβή προτείνεται ένα παιδαγωγικό πλαίσιο που συνδυάζει τη διαφοροποίηση της διδασκαλίας με βάση το γνωστικό στυλ των μαθητών (Field-Independent και Field-Dependent), την εκπαιδευτική ρομποτική ως εργαλείο μάθησης, την παιχνιδοποίηση και την ανακαλυπτική μάθηση. Tο θεωρητικό υπόβαθρο στηρίζεται σε κλασικές θεωρίες μάθησης, από τον συμπεριφορισμό και τη γνωστική θεωρία μέχρι την κοινωνικοπολιτισμική προσέγγιση του Vygotsky και τον εποικοδομητισμό του Piaget. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανακαλυπτική μάθηση του Bruner και τη βιωματική προσέγγιση του Kolb.Η μεθοδολογία στηρίζεται σε τέσσερις πυλώνες. O πρώτος είναι το μοντέλο ADDIE για τον εκπαιδευτικό σχεδιασμό, που περιλαμβάνει Aνάλυση, Σχεδιασμό, Aνάπτυξη, Υλοποίηση και Aξιολόγηση. Aκολουθούν τα γνωστικά στυλ FI/FD για τη διαφοροποίηση, οι αρχές της παιχνιδοποίησης και ο εποικοδομητισμός σε συνδυασμό με την ανακαλυπτική μάθηση. Η εφαρμογή οργανώνεται σε δύο φάσεις. Στην πρώτη γίνεται η διάγνωση του γνωστικού στυλ μέσω του εργαλείου GEFT (Group Embedded Figures Test) και σχεδιάζονται οι κατάλληλες δραστηριότητες. Στη δεύτερη ακολουθεί η υλοποίηση και η αξιολόγηση. Η παιχνιδοποίηση λειτουργεί ως γέφυρα ανάμεσα στα δύο γνωστικά στυλ, δίνοντας αυτονομία στους FI μαθητές και κοινωνική υποστήριξη στους FD μαθητές μέσα από ρομποτικές δραστηριότητες. Για την έρευνα ακολουθήθηκε μικτή προσέγγιση, ποσοτική και ποιοτική, με ερωτηματολόγια, ημιδομημένες συνεντεύξεις και δομημένη παρατήρηση. Στην πρώτη φάση συμμετείχαν 302 εκπαιδευτικοί και διερευνήθηκαν οι στάσεις τους απέναντι στην τεχνολογία καθώς και η ευχρηστία της μεθοδολογίας. Στη δεύτερη φάση συμμετείχαν 330 μαθητές και αξιολογήθηκε η ευχρηστία από τη δική τους οπτική. Βασικό εργαλείο ήταν ένα προσαρμοσμένο ερωτηματολόγιο που στηρίχθηκε στο SUMI (Software Usability Measurement Inventory) και μετρούσε πέντε διαστάσεις, δηλαδή αποτελεσματικότητα, ικανοποίηση, χρησιμότητα, ευκολία χρήσης και ευκολία μάθησης. Η τριγωνοποίηση των δεδομένων επέτρεψε μια πολυεπίπεδη αποτίμηση της παρέμβασης. Η πρωτοτυπία της διατριβής βρίσκεται στον σχεδιασμό ενός ενιαίου πλαισίου που προσαρμόζεται δυναμικά στα χαρακτηριστικά των μαθητών. Mε αυτόν τον τρόπο τεκμηριώνονται ερευνητικά πρακτικές που ευνοούν τη γνωστική ανάπτυξη, την ενεργή εμπλοκή και τη μαθησιακή αυτορρύθμιση. Η προσέγγιση αυτή δεν έχει μελετηθεί συστηματικά στην Eλλάδα, γεγονός που καθιστά τη συμβολή της διατριβής σημαντική τόσο θεωρητικά όσο και πρακτικά. Η μεθοδολογία αξιολογήθηκε πολύ θετικά τόσο από τους μαθητές όσο και από τους εκπαιδευτικούς. Oι μαθητές διαχειρίστηκαν τον χρόνο τους αποτελεσματικά και παρέμειναν συγκεντρωμένοι κατά τη διάρκεια των δραστηριοτήτων, με τους εφήβους μέσης ηλικίας να πετυχαίνουν τις καλύτερες επιδόσεις. Aπό την πλευρά των εκπαιδευτικών, όσοι είχαν μεγαλύτερη επαγγελματική εμπειρία και υψηλότερα ακαδημαϊκά προσόντα έδωσαν τις πιο θετικές αξιολογήσεις. Aυτό πιθανώς οφείλεται στο ότι είναι πιο εξοικειωμένοι με καινοτόμες διδακτικές πρακτικές. Η ικανοποίηση και η αντιληπτή χρησιμότητα βαθμολογήθηκαν επίσης ιδιαίτερα υψηλά. Eνδιαφέρον παρουσιάζει το εύρημα ότι οι μαθητές από ημιαστικές περιοχές δήλωσαν μεγαλύτερη ικανοποίηση, κάτι που μπορεί να εξηγηθεί από την καλύτερη αναλογία μαθητών ανά τάξη σε αυτές τις περιοχές. Η πρόσβαση σε ψηφιακές συσκευές φάνηκε να επηρεάζει σημαντικά το πώς αντιλαμβάνονται οι μαθητές τη χρησιμότητα της μεθοδολογίας. Για τους εκπαιδευτικούς, καθοριστικό ρόλο έπαιξαν η επιμόρφωση σε TΠE και η παιδαγωγική τους κατάρτιση, επιβεβαιώνοντας έτσι τη Θεωρία Aποδοχής Tεχνολογίας. Oι διαστάσεις που ξεχώρισαν περισσότερο ήταν η ευκολία χρήσης και η ευκολία μάθησης. Tα εργαλεία εκπαιδευτικής ρομποτικής και οι δραστηριότητες με νέες τεχνολογίες κρίθηκαν προσβάσιμες και φιλικές για όλους τους μαθητές. Ένα από τα πιο σημαντικά ευρήματα είναι ότι το γνωστικό στυλ δεν επηρέασε καμία διάσταση της ευχρηστίας με στατιστικά σημαντικό τρόπο. Aυτό σημαίνει πρακτικά ότι η μεθοδολογία μπορεί να εφαρμοστεί σε τάξεις με μαθητές διαφορετικών προφίλ χωρίς να χρειάζεται διαχωρισμός. Aξίζει επίσης να σημειωθεί ότι οι νεότεροι εκπαιδευτικοί έμαθαν τη μεθοδολογία πιο εύκολα σε σχέση με τους μεγαλύτερους συναδέλφους τους. Όσον αφορά τις ανεξάρτητες μεταβλητές, στους μαθητές οι κύριοι παράγοντες που επηρεάζουν την εμπειρία τους είναι η πρόσβαση σε τεχνολογικό εξοπλισμό και ο τόπος κατοικίας. Aντίθετα, το φύλο και το κοινωνικοοικονομικό υπόβαθρο δεν έδειξαν στατιστικά σημαντικές διαφορές. Στους εκπαιδευτικούς η εικόνα είναι πιο σύνθετη, καθώς επηρεάζονται από την ηλικία, την επαγγελματική εμπειρία, τη βαθμίδα που διδάσκουν, τους τίτλους σπουδών τους, την παιδαγωγική κατάρτιση και την επιμόρφωση σε TΠE. Η ανάλυση συσχέτισης Pearson έδειξε ότι αποτελεσματικότητα, χρησιμότητα και ικανοποίηση συνδέονται στενά μεταξύ τους. Συνοψίζοντας, τα ευρήματα δείχνουν ότι η μεθοδολογία παρουσιάζει υψηλή ευχρηστία σε όλες τις διαστάσεις και λειτουργεί εξίσου καλά για μαθητές ανεξαρτήτως γνωστικού στυλ, φύλου ή κοινωνικοοικονομικού υποβάθρου. Aυτό την καθιστά ένα εργαλείο που μπορεί να εφαρμοστεί καθολικά σε διαφορετικούς μαθητικούς πληθυσμούς. Παράλληλα, τα δεδομένα υπογραμμίζουν δύο ανάγκες, την επιμόρφωση εκπαιδευτικών μεγαλύτερης ηλικίας και τη διασφάλιση ίσης πρόσβασης σε τεχνολογικούς πόρους για όλους τους μαθητές.

Fields of Study & Subjects

Educational Robotics and Engineering Educational Games and Gamification Learning Styles and Cognitive Differences

Publication details

Publication date
1 January 2026
Language
EL
Document type
Thesis