Τα πληροφοριακά συστήματα στη διοίκηση της εκπαίδευσης και η συμβολή τους στη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού στις εκπαιδευτικές μονάδες: μελέτη περίπτωσης της Ελλάδας
Summary
No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.
Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.Abstract
Η παρούσα διδακτορική διατριβή διερευνά τον ρόλο και τη συμβολή των πληροφοριακών συστημάτων στη διοίκηση της εκπαίδευσης και ειδικότερα στη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού στις ελληνικές εκπαιδευτικές μονάδες. Η έρευνα προσεγγίζει την ψηφιακή διοίκηση όχι ως απλή τεχνολογική καινοτομία, αλλά ως σύνθετο οργανωσιακό και θεσμικό φαινόμενο, στο οποίο αλληλεπιδρούν τεχνολογικοί, ανθρώπινοι, διοικητικοί και πολιτισμικοί παράγοντες. Στόχος είναι να αποτιμηθεί η έκταση χρήσης των πληροφοριακών συστημάτων, η αντιλαμβανόμενη αποτελεσματικότητά τους, η συμβολή τους στην τεκμηριωμένη λήψη αποφάσεων και ο βαθμός στον οποίο υποστηρίζουν λειτουργικά ή/και στρατηγικά τη διοίκηση ανθρώπινου δυναμικού .Για την επίτευξη των στόχων υιοθετήθηκε μικτή μεθοδολογική προσέγγιση, με συνδυασμό ποσοτικών και ποιοτικών δεδομένων και αξιοποίηση τριγωνοποίησης. Το ποσοτικό σκέλος στηρίχθηκε στη συλλογή δεδομένων μέσω δομημένου ερωτηματολογίου, ώστε να αποτυπωθούν με συστηματικό τρόπο στάσεις, εμπειρίες και πρακτικές χρήσης πληροφοριακών συστημάτων στη σχολική διοίκηση. Το ποιοτικό σκέλος υλοποιήθηκε μέσω δέκα ημιδομημένων συνεντεύξεων με διευθυντές/διευθύντριες σχολικών μονάδων Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, με κριτήριο τον θεματικό κορεσμό, προκειμένου να αναδειχθούν σε βάθος οι οργανωσιακές και θεσμικές συνθήκες που διαμορφώνουν την πρακτική αξιοποίηση των ψηφιακών εργαλείων. Τα ευρήματα καταδεικνύουν ότι τα πληροφοριακά συστήματα έχουν εδραιωθεί θεσμικά και λειτουργικά στη διοίκηση της ελληνικής εκπαίδευσης και χρησιμοποιούνται συστηματικά (ενδεικτικά: MySchool, Πανελλήνιο Σχολικό Δίκτυο, ΟΠΣΥΔ) για την καταγραφή, διαχείριση δεδομένων, επικοινωνία και συμμόρφωση με διοικητικές υποχρεώσεις. Ωστόσο, η εκτεταμένη χρήση δεν συνοδεύεται από αντίστοιχα υψηλή αντιλαμβανόμενη αποτελεσματικότητα: η συνολική αξιολόγηση εμφανίζεται κυρίως ως μέτρια, ενώ αναδεικνύονται ζητήματα φιλικότητας, ευχρηστίας, διαλειτουργικότητας και ουσιαστικής υποστήριξης διοικητικής λήψης αποφάσεων. Η ψηφιοποίηση περιγράφεται ως «λειτουργικά επαρκής» αλλά χωρίς στρατηγική ωριμότητα, καθώς τα συστήματα λειτουργούν κυρίως καταγραφικά και διεκπεραιωτικά, και λιγότερο ως εργαλεία διοικητικής ευφυΐας ή στρατηγικού σχεδιασμού.Κρίσιμο συμπέρασμα αποτελεί η ανάδειξη διοικητικής κόπωσης και αναδιαμορφωμένου διοικητικού φόρτου: τεχνικές δυσκολίες, ελλιπής εκπαίδευση, ανεπαρκής εξοπλισμός, κατακερματισμός εφαρμογών και συνύπαρξη ψηφιακών με έντυπες/ημιψηφιακές διαδικασίες μεταφέρουν το κόστος προσαρμογής στο επίπεδο της σχολικής μονάδας. Στο πεδίο της διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού, τα πληροφοριακά συστήματα υποστηρίζουν κυρίως υπηρεσιακές και διαχειριστικές λειτουργίες (τηρήσεις στοιχείων, άδειες, μεταβολές), χωρίς να επεκτείνονται συστηματικά σε στρατηγικές και αναπτυξιακές διαστάσεις (προγραμματισμός στελέχωσης, χαρτογράφηση δεξιοτήτων, ανάπτυξη, στοχευμένη επιμόρφωση), γεγονός που συνδέεται και με την απουσία ολοκληρωμένων Πληροφοριακών Συστημάτων Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού (ΠΣΔΑΔ/HRIS) στην εκπαίδευση. Ταυτόχρονα, η εκπαίδευση χρηστών και η τεχνική υποστήριξη αναδεικνύονται ως καθοριστικοί παράγοντες: κυριαρχεί η αυτομόρφωση και η άτυπη συναδελφική υποστήριξη, δημιουργώντας ανισότητες ψηφιακής επάρκειας και περιορίζοντας την αξιοποίηση προηγμένων δυνατοτήτων. Παρά τις αδυναμίες, καταγράφεται γενικά θετική στάση απέναντι σε περαιτέρω ψηφιακό μετασχηματισμό και σε επιλεκτική αξιοποίηση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης, υπό την προϋπόθεση ενίσχυσης της επιμόρφωσης, της υποστήριξης και ενός αξιόπιστου θεσμικού πλαισίου (προστασία δεδομένων, διαφάνεια, λογοδοσία). Συνολικά, η διατριβή συμβάλλει θεωρητικά και μεθοδολογικά στην κατανόηση της ψηφιακής διοίκησης ως οργανωσιακού/θεσμικού φαινομένου και προτείνει ως αναγκαία τη μετάβαση από τη λειτουργική ψηφιοποίηση σε στρατηγικά προσανατολισμένη ψηφιακή διοίκηση, με ανθρωποκεντρικό σχεδιασμό, ενίσχυση ψηφιακής ηγεσίας, αξιοποίηση δεδομένων ως διοικητικού πόρου και ανάπτυξη ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού.
Fields of Study & Subjects
Educational Management and Quality
Education
Management
Technology
Human Resources
Management and Performance Evaluation
Publication details
- Publication date
- 1 March 2026
- Language
- EL
- Document type
- Thesis