Neoliberalizm w edukacji akademickiej, czyli uwikłanie modelu tradycyjnego uniwersytetu w gospodarkę wolnorynkową .

Read full text
Authors: Danuta Wiśniewska
Cited by: 0

Abstract

Neoliberalizm jako ideologia, która zrodziła się w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii, wpływa na wiele aspektów rzeczywistości, w której żyjemy obecnie. Jego wpływ uwidacznia się nie tylko w gospodarce, warunkach pracy korporacyjnej, ale niewątpliwie przyczynia się również do zmian w funkcjonowaniu uczelni wyższych, które w większym stopniu skoncentrowane są na kształceniu produktywnych pracowników niż refleksyjnych, krytycznych i samoświadomych jednostkach. Cel analizy: W związku z powyższym istnieje potrzeba odpowiedzi na następujące pytania – czy nieuniknione jest, by uniwersytet z wielowiekową tradycją, poddając się istniejącym tendencjom, stał się wyższą szkołą zawodową kształcącą i przygotowującą absolwentów w wąskich specjalnościach dla potrzeb gospodarki i zmiennego rynku pracy? Czy oczekiwania potencjalnych odbiorców usług edukacyjnych oraz badawczych mogą w przyszłości całkowicie determinować prowadzoną w uczelniach działalność? Czy współczesny absolwent szkoły wyższej ma stać się profesjonalnym pracownikiem, czy refleksyjnym człowiekiem? Stan wiedzy: Szeroki zakres opracowań dotyczących wpływów ideologii neoliberalnej na gospodarkę, kulturę, relacje międzyludzkie oraz edukację, która przyjmuje postać towaru użytkowego dla przyszłej pracy oraz kariery. Podsumowanie: Uwikłanie szkolnictwa wyższego w neoliberalizację powoduje zmianę w nastawieniu do realizacji procesu kształcenia, która wynika z dotychczasowej tradycji uniwersytetów i wiąże się z nastawieniem na łączenie działalności badawczej z dydaktyką w opozycji do kształcenia wyspecjalizowanych pracowników dostosowanych do zmiennego rynku pracy.

Fields of Study & Subjects

University Challenges and Reforms Higher Education Governance and Development Critical and Liberation Pedagogy

Publication details

Journal / source
Edukacja Dorosłych
Volume
93
Issue
2
Pages
11–22
Publication date
15 February 2026
Language
PL