دیاریکردنی شوێنی گونجاو بۆ دروستکردنی بەنداوی بچووک و کۆکردنەوەی ئاوی باران لە ناوەندی قەزای خانەقین
Abstract
لە ڕووی گۆڕانكارييه ئاووههواييهكانی جیهانەوە، ناوەندی قەزای خانەقین وەک زۆرێک لە ناوچەکانی دیکەی عێراق، ڕووبەڕووی کێشەی کەمبوونەوەی سەرچاوەکانی ئاو بووەتەوە. ئەم کێشەیە کاریگەری ڕاستەوخۆی لەسەر ژیانی ڕۆژانەی هاوڵاتیان و کشتوکاڵی ناوچەکە هەیە. بەهۆی دروستکردنی بهنداوه گەورەکان لەسەر ڕووباری دیجلە و کاریگەریەکانی گۆڕانکاری ئاووهەوا ، ئەم ناوچەیە ڕووبەڕووی قهيرانى كهم ئاويى بووەتەوە.ئەم توێژینەوەیە بە هۆکارێکی گرنگ بۆ دیاریکردنی شوێنە گونجاوەکان بۆ کۆکردنەوەی ئاوی باران و دروستکردنی بەنداوی بچووک لە ناوەندی قەزای خانەقین ئەنجام دراوە. لەم تویژینەوەیەدا ڕێبازی شیکاری پشتبەستوو بە چەند پێوهرێك(Multi-Criteria Analysis) لەگەڵ تەکنیکەکانی GIS و RS وە Model Builder لە ArcGIS 10.8بۆ دۆزینەوەی کۆکردنەوەی ئاوی باران Rain Water Harvest(RWH)بەکارهێنراوە،کە لە چوار هەنگاو پێکهاتووە: هەڵبژاردنی پێوەرە گونجاوەکان، پۆلێنکردنی گونجاو بۆ هەر پێوەرێک، شیکردنەوەی جوگرافی بۆ دروستکردنی نەخشەی گونجاوی، و ناسینەوەی شوێنەکە.پێنج فاکتەری سەرەکی وەک لێژيى زەوی، قووڵيى ئاوی ڕۆیشتووی سەرزەوی، بەکارهێنانی زەوی، پێکهاتەی خاک، و ئاوڕێژی زەوی وەک بنەماکانی هەڵسەنگاندن بەکارهاتوون. ئەنجامەکان دەریانخستووە دیاری کردنی شوێنی گۆنجاو بۆ دروست کردنی بەنداوی بچوک و کۆکردنەوەی ئاوی باران لە ناوەندی قەزای خانەقین . سێ خاڵی دیاریکراو کە لەم ناوچانەدا دۆزراونەتەوە،ئەونیش خاڵەکانی (١٤، ١٦،٢٢) ن کە دەتوانن بڕێکی گۆنجاو لە ئاوی باران کۆبکەنەوە و یارمەتی چارەسەرکردنی کێشەی کەم ئاوی ناوچەکە بدەن. ئەم توێژینەوەیە ئامرازێکی کاریگەر و پێویستە بۆ پلاندانەرانی ناوچەکە، بۆ بەڕیوەبردنی سەرچاوەکانی ئاو لە ناوچە وشک و نیمچەوشکەکانی وەک خانەقین.
Fields of Study & Subjects
Environmental and Agricultural Sciences
Irrigation Practices and Water Management
Groundwater and Watershed Analysis
Publication details
- Journal / source
- Koya University Journal of Humanities and Social Sciences
- Volume
- 9
- Issue
- 1
- Pages
- 94–103
- Publication date
- 26 February 2026
- Language
- CKB