“ESKİ” VE “YENİ” TOPLUMSAL HAREKETLER ARASINDA BİR DİRENİŞ: ÖZAK TEKSTİL İŞÇİLERİ

Read full text
Authors: Gülcan Işık, Mürüvvet Çıkın
Cited by: 0
References: 11

Abstract

Binlerce yıl öncesinde halk ayaklanmasıyla başlayan ve günümüze toplumsal hareket olarak yerleşen olgu, belli bir amaca yönelik kolektif davranış olarak nitelendirilebilir. Sanayi toplumunun yapısal çelişkilerine karşı ortaya çıkan sınıf temelli toplumsal hareketler, post-modernleşmeyle birlikte yerini yaş, cinsiyet, doğa ve insan neslinin sürdürülebilirliği gibi “yeni” toplumsal çelişkilere bırakmıştır. Yeni olgusuyla toplumsal hareketler, eylemlerin farklılık gösteren yönlerine, düzenleniş biçimlerine, fikri, politik ve kültürel bağlamda dayandığı noktalara odaklanmaktadır. Bu bağlamda çalışmada, toplumsal hareketlere ilişkin söz konusu literatürde belirli bir sınıf (işçi) ve ideolojik temelde kavraması yapılan ve “eski” hareketler kategorisinde değerlendirilebilecek olan Özak Tekstil İşçilerinin toplumsal hareketleri ele alınacaktır. Dünün işçi hareketlerinin bugünün “yeni” toplumsal hareketlerin de görünüm, değer ve araçları bağlamında nasıl bir görünüm sergilediğini ve bu noktada “eski-yeni” birlikteliğinin nasıl bütünleştiğini ortaya koymak amaçlanmaktadır. Bu amaç doğrultusunda, Özak Tekstil direnişi, toplumsal hareketlerin oluşması için belirli koşulların sağlanması gerektiğini öne süren Neil Smelser’ın katma değer kuramı bağlamında ele alınmıştır. Amaçlı örneklem yöntemine göre tasarlanan araştırmada; bağımsız iletişim ağı olarak bilinen BİANET haber sitesinin web sayfasında, 27 Kasım 2023-13 Şubat 2024 tarihleri arasında “Özak tekstil direnişi” başlığıyla yayınlanan 30 haber doküman analizi tekniğiyle elde edilmiş olup Maxquda 24 programı ile analiz edilmiştir.

Fields of Study & Subjects

Labor Movements and Unions Communism Protests Social Movements Anarchism and Radical Politics

Publication details

Journal / source
Dicle Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
Issue
41
Publication date
12 January 2026