Yeşil Tedarik Zinciri Yönetimi (YTZY): İtici Güçler ve Engeller

Küresel ısınma, doğal kaynakların tükenmesi, çevre kirliliği ve iklim değişikliği gibi çevresel sorunlar, işletmeleri tedarik zincirlerinde daha sürdürülebilir ve çevre dostu uygulamalar geliştirmeye yönlendirmektedir. Bu çalışma, Yeşil Tedarik Zinciri Yönetimi’nin (YTZY) uygulanmasını şekillendiren temel dinamikleri inceleyerek işletmeleri yeşil uygulamalara yönelten itici güçleri ve uygulama sürecini sınırlayan engelleri sistematik biçimde ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu doğrultuda Web of Science (WoS) ve Scopus veri tabanlarında alandaki çalışmalar taranmış ve ilgili makaleler değerlendirmeye alınmıştır. Literatürdeki genel yönelimleri belirlemek amacıyla ilk olarak incelenen çalışmalarda kullanılan anahtar kelimeler ve en çok yayın yapan ülkeler gibi temel bulgular incelenmiş; ardından kullanılan yöntemler, sektör bağlamları ve temel bulgular tematik olarak sınıflandırılarak bütüncül bir çerçeve oluşturulmuştur. Bulgular, düzenleyici baskılar, müşteri talepleri, rekabet avantajı arayışı ve yeşil inovasyonun çevresel performansı iyileştirme potansiyelinin YTZY uygulamalarının başlıca itici güçleri olduğunu göstermektedir. Buna karşın yüksek maliyetler, teknik bilgi ve altyapı eksiklikleri, müşteri farkındalığının düşük olması ve tedarikçiler arasındaki işbirliği yetersizliği uygulamanın önündeki temel engeller olarak öne çıkmaktadır.