İstanbul’un Tarihi Ahşap Yapılarında Doğal Yaşlanmanın Renk Değişimi ile İncelenmesi

Bu çalışmada İstanbul’daki önemli endüstri mirası yapılarından, 1846 yılında inşa edilen Zeytinburnu’ndaki Fabrika-ı Hümayun ve 1850’li yıllarda inşa edilen Beyoğlu, Haliç Tersanesi’ndeki yapıların çatı makasları, ana taşıyıcı gibi yapısal elemanlarından alınan doğal yaşlanmış ahşap örneklerinde; renk değişimi incelenmiş ve günümüz odun örnekleri renk değerleri ile karşılaştırılmıştır. Örnekler; biyolojik bozunmanın çıplak gözle görünmediği yapı elemanlarından alınmaya çalışılmıştır. Çalışma sonucunda doğal yaşlanmış ahşap örneklerinde L* (ışıklık/renk parlaklığı), a* (kırmızı-yeşil eksenindeki değer) ve b * (sarı- mavi eksenindeki değer) ölçülmüştür. Doğal yaşlanmış ahşap örnekleri; makroskopik ve mikroskopik ahşap cinsi teşhisi için hazırlanmıştır. Hazırlanan örneklerin ince kesitleri anatomik yapıları araştırma mikroskobu (tek nikol) ve stereo mikroskop altında incelenerek çam, ladin ve göknar cinsi olarak belirlenmiş ve günümüz örnekleri ile karşılaştırıldıklarında da renk değerlerinin azaldığı tespit edilmiştir. Araştırmada her iki binadan alınan ladin örneklerinin renk koordinatlarında L*, a* ve b * değerleri yapının ve yapı elemanın farklı noktalarından alınan örneklerde yaşlanma boyunca değişiklik göstermiştir. Bu değişiklik, b* ekseninde artış ve a* ekseninde azalma olarak tespit edilmiştir. Araştırmada yaşlanmış odun örnekleri için hesaplanan ΔE değeri (renk farkı değeri) belirgin renk farklılıklarını ortaya koymuş ve ciddi yaşlanma etkisi belirlenmiştir.