De rol van crypto-activa bij witwassen: Een analyse van criminele methoden en de effectiviteit van het huidige Europese regelgevingskader

Dit onderzoeksvoorstel kadert binnen het Europese antiwitwasrecht en de strijd tegen financiële criminaliteit met een focus op witwassen via crypto-activa. Centraal staat de vraag hoe criminelen crypto-activa gebruiken om wit te wassen en in welke mate het huidige Europese regelgevingskader hierop een effectief antwoord kan bieden. Crypto-activa worden door hun specifieke kenmerken steeds vaker gebruikt om criminele opbrengsten wit te wassen. Als reactie hierop heeft de Europese Unie een uitgebreid regelgevend kader ontwikkeld met onder meer AMLD5, MiCA en de herziene TFR dat structureel steunt op poortwachters zoals crypto-activadienstverleners. Het onderzoek vertrekt vanuit de hypothese dat dit poortwachtersmodel slechts in beperkte mate effectief is. Er wordt verondersteld dat de antiwitwasverplichtingen wel relatief doeltreffend zijn bij gecentraliseerde crypto-activadienstverleners, maar tekortschieten bij gedecentraliseerde toepassingen zoals DeFi, self-hosted wallets en peer-to-peer transacties. Om deze hypothese te toetsen, wordt er gebruik gemaakt van een literatuur-en wetgevingsstudie, aangevuld met een beperkte empirische realiteitstoets via expertinterviews. Het onderzoek beoogt de voornaamste witwasmethoden via crypto-activa in kaart te brengen, de effectiviteit van het huidige Europese antiwitwaskader te evalueren en de fundamentele tekortkomingen ervan te identificeren.