BİG BANG TEORİSİ BAĞLAMINDA TEİZM-MATERYALİZM’İN KARŞILAŞTIRMALI ANALİZİ

Bu çalışma, modern kozmolojinin temel kuramlarından biri olan Big Bang teorisini merkeze alarak, evrenin kökeni ve mahiyeti konusunda iki temel düşünce sistemi olan teizm ve materyalizmin ileri sürdüğü ontolojik ve epistemolojik yaklaşımları karşılaştırmalı olarak incelemektedir. Big Bang teorisinin bilimsel sonuçlarının; evrenin başlangıcı, zamanın mahiyeti ve maddenin statüsü gibi temel meseleler bağlamında bu iki yaklaşım tarafından nasıl yorumlandığı analiz edilmektedir. Bu çerçevede çalışma, dinî düşüncenin temel kabullerinden biri olan “yoktan yaratma” anlayışının Big Bang teorisiyle hangi noktalarda ilişkilendirildiğini ele almakta; aynı zamanda materyalist düşüncenin evrenin ezelîliği ve maddenin mutlaklığına dair iddialarını söz konusu teori ışığında değerlendirmektedir. Teizm ve materyalizmin temel kabulleri ortaya konulduktan sonra, Big Bang teorisi ve onu destekleyen çağdaş bilimsel bulgular çerçevesinde bu iki yaklaşım karşılaştırmalı olarak ele alınmaktadır. Türkiye’de Big Bang teorisi üzerine çeşitli çalışmalar bulunmakla birlikte, bu teori bağlamında teizm ve materyalizmin sistematik ve karşılaştırmalı bir analizini konu edinen araştırmaların sınırlı olduğu görülmektedir. Bu yönüyle çalışma, bilimsel kozmoloji ile felsefî-dinî yaklaşımlar arasındaki ilişkiyi tartışmaya açması bakımından literatüre katkı sunmayı amaçlamaktadır.