Chodźkowie z Krzywicz – rodzina podzielona w XIX wieku przez politykę

Szlachecka rodzina Chodźków z Krzywicz jest znana badaczom, którzy wielokrotnie prezentowali dokonania jej członków. Artykuł analizuje wpływ XIX-wiecznych przemian politycznych dokonujących się w zaborze rosyjskim na losy jej członków. Kariery zawodowe Jana Chodźki i jego synów były realizowane w warunkach społecznych i politycznych określonych przez Rosję. Zmusiły one dzieci Chodźków do opuszczenia rodowej siedziby i rozproszyły ich po świecie. Józef i Aleksander trafili na służbę rosyjską i osiągnęli sukcesy w pracy naukowej. Stanisław, Michał i Napoleon Feliks wzięli udział w powstaniu listopadowym 1830 r. i wyjechali z kraju, aktywnie uczestnicząc w życiu emigracji niepodległościowej. Jan z synem Władysławem za patriotyczną działalność zostali zesłani na Ural. Ostatnie lata życia Jan i Klara Chodźkowie spędzili w majątku męża córki Zofii niedaleko Mińska. Mimo trudnych warunków działania, wszyscy Chodźkowie osiągnęli sukcesy zawodowe i uznanie rodaków – Jan spełnił się w pracy literackiej poświęconej litewskiej historii i kulturze, Józef, Aleksander, Stanisław i Michał odnieśli sukcesy zawodowe w wybranych obszarach aktywności. Mimo ograniczeń politycznych i dzielących ich granic państwowych, rodzina Chodźków utrzymywała kontakt ze sobą i z krajem.