Harşena Dağı Civarında Kaya Düşmeleri ve Süreksizlik Denetimli Yamaçların Kinematik Analizi

Amasya ili, Merkez ilçesi, Hatuniye, Helkız ve Kurşunlu Mahallelerinin bir kısmı kaya düşmesi riski altındadır. Bu Mahalleler, Harşena Dağı’nın eteklerinde kurulmuştur. Harşena Dağı’nı oluşturan kireçtaşlarındaki süreksizliklerin mühendislik özellikleri, kireçtaşlarının ayrışma durumu ve mevcut topografik konumu, ortamda kaya düşmeleri ve yamaç duraysızlıklarını artırmaktadır. Bu duraysızlıkların araştırılması amacıyla, Harşena Dağı eteklerindeki meskun alanlar, demiryolu güzergahı ve tarihi sit alanları için süreksizlik-denetimli kinematik analizler yardımıyla duraylılık değerlendirmeleri yapılmış; ayrıca kaya düşmesi tehlikesi görülen yamaçlarda 3 boyutlu kaya düşmesi analizleri gerçekleştirilmiştir. Kaya düşmesi analizlerinde, LiDAR teknolojisi ve nokta bulutu tekniği kullanılarak sahanın üç-boyutlu sayısal haritası çıkarılmıştır. Sahada tespit edilen düşmesi muhtemel kaya bloklarının konum ve hacimleri bu sayısal harita üzerine işlenmiştir. Yamaç duraylılığı analizlerinde, kaya kütlesinde çeşitli gerilme mekanizmalarına bağlı olarak gelişen süreksizlik düzlemlerinin eğim ve eğim yönleri kullanılarak stereografik projeksiyon metodundan yararlanılmış ve yamaçların duraylılık koşulları incelenmiştir. Analizler sonucunda Hatuniye ve Helkız Mahallerinin sınırları içerisinde kalan meskun alanlarda, demiryolu güzergahında ve tarihi yapıların bulunduğu lokasyonlarda kaya düşmesi ve yamaç duraysızlığı riskleri belirlenmiştir.