بررسی اثر محلول پاشی غلظتهای مختلف نانوسلنیوم بر برخی صفات کمی و کیفی جو (.Hordeum vulgare L) تحت شرایط با و بدون آبیاری تکمیلی

به‌منظور بررسی تأثیر محلول‌پاشی غلظت‌های مختلف نانوسلنیوم بر خصوصیات مورفوفیزیولوژیکی و عملکرد گیاه جو در شرایط با و بدون آبیاری تکمیلی، آزمایشی به صورت اسپیلیت پلات در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار در سال 1402 در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه لرستان اجرا گردید. کرت‌های اصلی شامل آبیاری در دو سطح بدون آبیاری و آبیاری تکمیلی (در مرحله پرشدن دانه) و کرت‌های فرعی شامل محلول‌پاشی نانواکسید سلنیوم در چهار غلظت (بدون محلول‌پاشی، 10، 20، و 30 میلی‌گرم در لیتر) بود. بالاترین محتوای کاروتنوئید و قندهای محلول (به ترتیب 3.87 و 86.77 میلی‌گرم در گرم وزن تر) و وزن صد دانه (4.8 گرم) تحت شرایط آبیاری تکمیلی و محلول‌پاشی 20 میلی‌گرم در لیتر نانوسلنیوم به‌ دست آمد. از طرفی حداکثر محتوای پرولین (9.66 میلی‌گرم در گرم وزن تر) و پروتئین دانه (13.75 درصد) به‌ترتیب در کاربرد 30 و 20 میلی‌گرم در لیتر نانوسلنیوم تحت شرایط بدون آبیاری مشاهده گردید. هم-چنین بیش‌ترین میزان عملکرد (3357.58 کیلوگرم در هکتار) در شرایط آبیاری تکمیلی و کاربرد 20 میلی‌گرم در لیتر حاصل شد. محلول‌پاشی 30 میلی‌گرم در لیتر نانوسلنیوم تحت شرایط بدون آبیاری در مقایسه با عدم محلول‌پاشی محتوای کاروتنوئید، پرولین، قندهای محلول، پروتئین دانه و عملکرد را به ترتیب 51.9، 9.6، 27، 3.8 و 71.7 درصد افزایش داد. بر اساس نتایج، انجام آبیاری تکمیلی و محلول‌پاشی نانوسلنیوم می‌تواند تا حدودی اثرات زیان‌بار ناشی از تنش خشکی را تعدیل نماید و بنابراین می‌توان کاربرد این کود و اعمال آبیاری تکمیلی را در جهت بهبود عملکرد و اجزای عملکرد جو تحت شرایط بدون آبیاری توصیه کرد.