Γεωθερμική ενέργεια: τεχνολογική εξέλιξη, δυναμικό του Ελλαδικού χώρου και προοπτικές αειφόρου αξιοποίησης στο πλαίσιο της ενεργειακής μετάβασης

Η παρούσα εργασία διερευνά τη συμβολή της γεωθερμικής ενέργειας στη βιώσιμη ανάπτυξη και την ενεργειακή μετάβαση, με ιδιαίτερη έμφαση στο ελληνικό πλαίσιο. Το βασικό ερευνητικό ερώτημα αφορά το κατά πόσο η γεωθερμία μπορεί να αποτελέσει αξιόπιστο και κοινωνικά αποδεκτό πυλώνα του ενεργειακού συστήματος, λαμβάνοντας υπόψη τις περιβαλλοντικές, τεχνικές, κοινωνικές και θεσμικές παραμέτρους που επηρεάζουν την αξιοποίησή της. Παρά το σημαντικό γεωθερμικό δυναμικό της Ελλάδας, η ανάπτυξη του τομέα παραμένει περιορισμένη, γεγονός που καθιστά αναγκαία μια πολυκριτηριακή αποτίμηση των δυνατοτήτων και των προκλήσεων. Η μεθοδολογία βασίζεται σε εκτενή βιβλιογραφική ανασκόπηση διεθνών και ελληνικών επιστημονικών πηγών, τεχνικών εκθέσεων και θεσμικών κειμένων. Αναλύονται τα γεωλογικά χαρακτηριστικά των γεωθερμικών συστημάτων, οι τεχνολογίες αξιοποίησης (υψηλής και χαμηλής ενθαλπίας, γεωθερμικές αντλίες θερμότητας, Ενισχυμένα Γεωθερμικά Συστήματα (Enhanced Geothermal Systems-EGS)), καθώς και παραδείγματα διεθνούς εμπειρίας. Παράλληλα, αξιολογούνται οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις (εκπομπές αερίων, διαχείριση ρευστών, επαγόμενη σεισμικότητα, χρήση γης), οι κοινωνικές και αισθητικές διαστάσεις, καθώς και το θεσμικό πλαίσιο ανάπτυξης στην Ελλάδα. Τα αποτελέσματα καταδεικνύουν ότι η γεωθερμία διαθέτει χαμηλό ανθρακικό αποτύπωμα, υψηλό συντελεστή διαθεσιμότητας και δυνατότητα σταθερής παραγωγής ενέργειας, γεγονός που την καθιστά στρατηγικής σημασίας για την επίτευξη των στόχων κλιματικής ουδετερότητας. Ωστόσο, η βιώσιμη ανάπτυξή της προϋποθέτει ορθολογική διαχείριση των γεωθερμικών ρευστών, τεχνικά μέτρα μετριασμού των επιπτώσεων, προσεκτική χωροθέτηση και ενεργό συμμετοχή των τοπικών κοινωνιών. Η εργασία συμβάλλει στην κατανόηση της γεωθερμίας μέσα από μια πολυκριτηριακή προσέγγιση βιωσιμότητας, αναδεικνύοντας ότι η τεχνική επάρκεια, η θεσμική σταθερότητα και η κοινωνική νομιμοποίηση αποτελούν αλληλένδετες προϋποθέσεις για την επιτυχή ενσωμάτωσή της στο ενεργειακό σύστημα της Ελλάδας.