Dijital Olan’ın Varlık Türü Üstüne

Read full text Summarise with VIRAT
Authors: Muhammet İkbal Bakır
Cited by: 0
References: 2

Summary

No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.

Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.

Abstract

Bu makale, dijitallik olgusunu teknik, işlevsel ya da toplumsal bir mesele olmanın ötesinde, temelde felsefi ve ontolojik bir sorun olarak ele almaktadır. Dijitalin, ne tür bir varlık kategorisine ait olduğu sorusundan hareket eden çalışma, hem öz hem de varoluş düzeyinde özgün bir varlık türü oluşturduğunu savunur. Buna göre dijitalin özü matematiksel, varoluşu ise imaj ve kopya biçiminde tezahür eden görsel bir somutlukta temellenmektedir. Bu iki düzey arasındaki gerilim dijitalin ne bütünüyle soyut ya da somut, ne de sonlu ya da sonsuz olarak tanımlanmasını mümkün kılar. Böylece dijital, klasik felsefenin kategorik ayrımlarını aşan ve bunların sınırlarında yer alan melez bir varlık biçimi hâline gelir. Çalışmada, dijitalin özünde barındırdığı matematiksel yapı, değişmezlik ve kapalılık özelliğiyle ele alınmakta; buna karşılık varoluş biçiminin, imaj kavramı üzerinden yüzeysellik, indirgeme ve anlam kaybı ile karakterize olduğu belirtilmektedir. Dijital; anlamı, uzaklığı ve derinliği ortadan kaldırarak varlığı yüzeysel, ölçülebilir ve tekrarlanabilir bir forma indirger. Bu durum, Derrida’nın “metafizik şiddet” ve Levinas’ın “aynının başkaya yönelen şiddeti” kavramlarıyla ilişkilendirilerek, dijitalin varlığa ve öznelliğe yönelttiği yeni bir baskı biçimi olarak yorumlanmaktadır. Makale, bu dönüşümün yalnızca ontolojik değil, aynı zamanda bilişsel ve toplumsal düzeyde de etkili olduğunu öne sürer. İnsan aklı ve algısı, sonlu–sonsuz, soyut–somut gibi asimetrik ikilikler üzerine kuruluyken, dijital olan bu farkları silikleştirerek anlamın zeminini bulanıklaştırmaktadır. Sonuçta “dijital varlık”, biçimsel mükemmellik ve sonsuzluk yanılsaması altında hakikatle temasın yerini simülasyonun aldığı, hem düşüncenin hem de varoluşun alanını daraltan yeni bir varlık kipine dönüşmektedir.

Fields of Study & Subjects

Digital Media and Philosophy Cybernetics and Technology in Society Cultural Studies and Postmodernism

Publication details

Journal / source
İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi / İstanbul University Journal of Sociology
Volume
46
Issue
1
Pages
37–56
Publication date
17 March 2026
Language
EN