İÇ DUYULARIN IŞIĞINDA: AQUINAS’TA ANLAMIN DUYUSAL BİÇİMLENİŞİ
Abstract
Ortaçağ dini renge sahip bir düşünce geleneğine sahiptir.Felsefi etkinlikte de ilk izlenim benzer şekilde kararın Tanrı esinli bir inançla bitirilmesidir.Bu yaygın kanaatin aksine profesyonel ve teknik problemler üzerindeki tutumun bu genel çerçeveyi doğal bir epistemoloji lehine dağıttığı söylenebilir.Bu yöndeki yorum en azından Aquinas'ın görüşleri etrafında tartışmaya açılmalıdır.Çünkü Aquinas bir empirist edasıyla çalışmış ve bilginin kaynağında nesneler karşısında ilk etkilenmenin taşıyıcısı olan duyuları görmüştür.Bunu doğanın etkinliklerinin başarısızlığa uğramayacağı iddiası doğrultusunda çeşitli etkinliklere yatkın bazı güçler atamak yoluyla gerçekleştirmek istemiştir.Bu nedenle her bilme etkinliği gerçekçi anlamda bir yetiye dayanmalıdır.Bunlar dış ve iç duyular şeklinde temel bir ayrım üzerinden anlatılır.Dış duyu organlarında yer eden ilgili nesneye dair formlar içsel duyular olan ortak duyu, hayal gücü, duyusal hafıza ve algı (vis cogitativa) gibi aşamalardan geçerek fantazmaya veya imgelere dönüştürülür.Hatta son adımda bireysellere dair kıyas ve karşılaştırmalarla çıkarımda bulunulur.Bu çalışmada Aquinas'ın ilgili şemada bilginin duyusal işlenişine, öne sürülmüş duyusal güçlere işaret edilmiştir.Bu sırada duyusal etkilenişin nesnesi ile algıda yer eden nesnenin bir ve aynı olduğuna dair kanaatin bir temsilcilik olmayacağı ve Aquinas'ın ontolojik gerçekliğiyle uyumu noktasında epistemolojik bir gerçekçi olduğu iddia edilmiştir.Ayrıca bu çalışmanın amacı Aquinas'ın hem Ortaçağ için İç Duyuların Işığında: Aquınas'ta Anlamın Duyusal Biçimlenişi
Fields of Study & Subjects
Medieval Philosophy and Theology
Philosophy and Theoretical Science
Classical Philosophy and Thought
Publication details
- Journal / source
- the Journal of Academic Social Sciences
- Volume
- 172
- Issue
- 172
- Pages
- 65–85
- Publication date
- 1 January 2026