URARTU TAPINAKLARININ MİMARİ VE SANATSAL ANALİZİ: SÜSLEME ANLAYIŞI VE SİMGESEL ANLAM DÜNYASI

Read full text Summarise with VIRAT
Authors: Pınar Albayrak, Dilek Karageçi
Cited by: 0
References: 4

Summary

No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.

Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.

Abstract

MÖ 9.-6. yüzyıllar arasında Doğu Anadolu’da hüküm süren Urartu Krallığı’na ait tapınak yapıları, mimari düzen, mekânsal organizasyon, yapı tekniği ve süsleme anlayışı bakımından kurumsallaşmış bir dini mimari geleneğin izlerini taşımaktadır. Bu tapınaklar, yalnızca işlevsel ibadet mekânları olarak değil, aynı zamanda krallık ideolojisinin, dini otoritenin ve siyasal meşruiyetin mekânsal temsilleri olarak şekillenmiş anıtsal yapılar olarak değerlendirilmelidir. Kale yerleşimleri içerisinde veya çevreye hâkim alanlarda inşa edilen tapınaklar, merkezi plan anlayışı, kare planlı kule tipi düzen, cella-avlu ilişkisi ve anıtsal cephe kurgusu ile Urartu’nun kurumsal mimari anlayışını yansıtmaktadır. Urartular tapınak mimarisinde kesme taş tekniğini kullanmışlardır. Tapınakların simetrik duvar örgüsü, kalın temel blokları ve düzenli taş dizilimleri, yapıların dayanıklılığını, mimari bütünlüğünü ve estetik düzenini belirleyen temel unsurlar arasında yer almaktadır. Tapınaklarda görülen ikonografik betimlemeler, geometrik düzenlemeler ve bitkisel motifler Urartu süsleme anlayışı hakkında bilgiler vermektedir. Bu makale, Urartu tapınaklarını dini düşünce ve siyasal yapı olarak ele almayı amaçlamaktadır. Çalışmanın temel hedefi, tapınak mimarisi ile süsleme anlayışı arasındaki ilişkiyi yapısal, sanatsal ve ideolojik boyutlarıyla birlikte analiz etmek ve Urartu dini mimarisinde kullanılan süsleme ve betimlemelerin ideolojik işlevlerini ortaya koymaktır. Bu çalışmada seçilmiş tapınak örnekleri karşılaştırmalı olarak incelenmiş, Urartu dini mimarisinin çağdaş kültürlerle etkileşimi ve özgün özellikleri bölgesel mimari gelenek içindeki yeriyle değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, Urartu tapınak mimarisinin kendine özgü planlama ve süsleme anlayışıyla bölgesel mimari gelişim sürecinde önemli bir rol üstlendiğini göstermektedir.

Fields of Study & Subjects

Ancient Near East History Historical and Architectural Studies Architecture and Art History Studies

Publication details

Journal / source
TOBIDER - International Journal of Social Sciences
Volume
10
Issue
1
Publication date
30 March 2026
Language
TR