Olga Płaszczewska, Zatarty ślad. Alfred Jesionowski – opowieść biograficzna

Read full text Summarise with VIRAT
Authors: Krystyna Heska‐Kwaśniewicz
Cited by: 0

Summary

No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.

Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.

Abstract

Książka Olgi Płaszczewskiej Zatarty ślad.Alfred Jesionowski opowieść biograficzna wpisuje się w coraz silniej zarysowujący się nurt przywracania pamięci o dwudziestoleciu międzywojennym i tych jego przestrzeniach, które z różnych powodów, głównie natury ideologicznej, dotknęła afazja, jak to zjawisko określił Przemysław Dakowicz.W jego książce czytamy: "Od roku 1989, kiedy odzyskaliśmy prawo mówienia pełnym głosem, trwa proces zbiorowego wychodzenia z afazji, przezwyciężania ograniczeń, do których zdążyliśmy przywyknąć, które stały się naszą drugą naturą.Trudno jednak oczekiwać, że rychło nadrobimy półwieczne zaniedbania.Mimo wszystko uczymy się mówić, artykułujemy kolejne głoski wspólnotowego języka" 1 .Zatarty ślad jest kolejnym elementem wspomnianego powyżej procesu odpominania międzywojnia.Tych jego przestrzeni i tych pisarzy i badaczy, których uznano za zbyt prawicowych, katolickich czy też nacjonalistycznych, a na pewno antysowieckich.Wśród takich osób znalazł się także Alfred Jesionowski, którego dotknęło zapomnienie podwójne, raz -ze względu na przekonania, dwa -ponieważ był krytykiem, a o "złym pamiętaniu krytyków" pisał już przekonująco prof.Maciej Urbanowski, przypominając przy okazji przypadki innych krytyków, takich jak Karol Irzykowski, Leon Pomirowski czy Jan Emil Skiwski.Warto zacytować jego opinię: "Tak czy owak «Kultura», a już zwłaszcza «Prosto z Mostu» i «Myśl Narodowa» po roku 1945 były stygmatyzowane, lekceważone lub potępiane, zwłaszcza «szkoła» krytyki nacjonalistycznej (narodowej prawicy).Nie stały się one w żaden sposób tradycją żywotną naszej krytyki, co rozciągało się na pewno na dokonania Jesionowskiego, który z takim szkołami może, a nawet powinien być utożsamiany" 2 .Jesionowski był człowiekiem znakomicie wykształconym, krytykiem literackim o bogatym i wszechstronnym dorobku twórczym, biorącym czynnym udział w ogólnopolskim życiu kulturalnym.Związany był głównie z poznańską "Kulturą" i warszawskim "Prosto z Mostu" oraz szeroko pojętą prasą śląską, był także radiowcem i człowiekiem społecznym, a potem bohaterskim żołnierzem AK i Delegatury Rządu na Kraj i wszystkie te aspekty jego pisarstwa i działalności zostały zapomniane.Pamiętał o nim tylko pisarz opolski, Zbyszko Bednorz, do którego przyjdzie nam jeszcze powrócić.Teraz Postać Jesionowskiego, człowieka o pięknej, wręcz heroicznej biografii wraca do nas dzięki książce prof.Olgi Płaszczewskiej Zatarty ślad.Opowieść o Alfredzie Jesionowskim.Wprawdzie słowo "opowieść" może sugerować lekturę z dominacją narratora nad bohaterem i subiektywnym stosunkiem do wydarzeń, to jednak książka zachowuje

Fields of Study & Subjects

Polish Historical and Cultural Studies Central European Literary Studies Autobiographical and Biographical Writing

Publication details

Journal / source
Śląskie Studia Historyczno-Teologiczne
Volume
58
Issue
1
Pages
117–120
Publication date
25 March 2026
Language
PL