Okul Öncesi Dönemde Zorbalık: Resimli Çocuk Kitaplarının Gücü

Read full text Summarise with VIRAT
Authors: Tuğba KANMAZ, Fatma Tezel Şahin
Cited by: 0
References: 49

Summary

No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.

Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.

Abstract

Okul öncesi dönem, çocukların sosyal ve duygusal becerilerinin hızla geliştiği, kişilik ve davranış kalıplarının şekillendiği kritik bir süreçtir. Bu dönemde çocuklar, sosyal ilişkiler kurmayı, empati geliştirmeyi ve duygularını ifade etmeyi öğrenirler. Ancak, bu süreçte çocuklar arasında olumsuz etkileşimler, özellikle akran zorbalığı, sıkça karşılaşılan bir durum olarak karşımıza çıkmaktadır. Resimli çocuk kitapları, bu tür karmaşık ve zorlayıcı sosyal meseleleri ele alarak, çocukların zorbalık olgusunu anlamalarına ve bu tür durumlarla başa çıkma becerileri geliştirmelerine katkı sağlamaktadır. Hikayeler aracılığıyla çocuklar, zorbalıkla başa çıkma stratejilerini öğrenebilir ve bu tür durumlar karşısında uygun tepkiler geliştirebilirler. Araştırma kapsamında, okul öncesi yaş grubuna hitap eden ve akran zorbalığını konu alan toplamda on yedi resimli çocuk kitabı belirlenmiştir. Bu kitaplardan on dördü çeviri edebiyatına, üçü ise Türk edebiyatına aittir. Seçilen kitaplar, nitel araştırma yöntemlerinden doküman analizi yoluyla incelenmiştir. Araştırma bulguları, alan yazın taraması doğrultusunda oluşturulan bir kontrol listesi aracılığıyla değerlendirilmiştir. Kontrol listesinde yer alan unsurların, resimli çocuk kitaplarındaki tekrarlanma sıklıkları analiz edilmiştir. İncelenen unsurlar arasında zorbalık türleri, zorba ve mağdurun özellikleri, zorbalıkla baş etme stratejileri gibi faktörler yer almıştır. Elde edilen bulgular, resimli çocuk kitaplarında zorbalık türlerinin (fiziksel, sözel, dolaylı) hemen hemen hepsinin hem kız hem de erkek çocukları tarafından uygulandığını göstermektedir. Özellikle kız çocukları tarafından dolaylı zorbalığın, erkek çocukları tarafından da fiziksel zorbalığın daha sık gerçekleştirildiği belirlenmiştir. Araştırma bulguları, resimli çocuk kitaplarının akran zorbalığını önleme ve bu tür durumlarla başa çıkma konusunda etkili bir eğitim aracı olarak kullanılabileceğini, ayrıca öğretmenler ve ebeveynler için önemli bir kaynak olabileceğini göstermektedir. Bu bulgular ışığında, akran zorbalığı konusunda farkındalık oluşturmak amacıyla özel olarak yazılmış resimli çocuk kitaplarının sayısının artırılması önerilmektedir.

Fields of Study & Subjects

Themes in Literature Analysis Bullying Victimization and Aggression Early Childhood Education and Development

Publication details

Journal / source
Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
Volume
12
Issue
1
Pages
53–69
Publication date
31 March 2026
Language
TR