Barok müzikte yapay zekâ ile form analizi: üç yapay zekâ modelinin incelenmesi ve karşılaştırılması

Bu araştırmanın amacı, Barok dönem bestecilerinden Johann Sebastian Bach’a ait Anna Magdalena Bach albümünden BWV Anh. 126 Musette adlı piyano eserinin, yapay zekâ modellleri tarafından yapılan form analizlerini incelemek ve karşılaştırmaktır. Araştırmada, nitel araştırma desenlerinden doküman incelemesi yöntemi kullanılmıştır. Araştırmada, eserin form analizi üç farklı yapay zekâ modeli ile yapılmıştır. Bu analizler karşılaştırmalı olarak değerlendirilmiştir. Araştırmanın yapay zekâ temelli analiz sürecinde, ChatGPT-5 modeli, Claude Sonnet 4.5 modeli ve Gemini 2.5 modelinin ücretli versiyonları kullanılmıştır. Bu modellerin tercih edilme sebebi, kavramsal ve dilsel müzik bilgisini kullanarak analiz yapabilmeleridir. Bu nedenle eğitimde kullanılabilirliği önem teşkil etmektedir. Bu bakımdan ChatGPT, Calaude ve Gemini, yalnızca teknik analiz değil, eğitimsel yorumlama potansiyeli olan modellerdir. Yapay zekâ analiz sürecinde, her modele aynı yönerge verilerek eserin notası PDF formatında modellere yüklenmiş; eserin form analizi doğal dil işleme altyapısıyla yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda, yapay zekâ dil modellerinin form analizi alanında destekleyici araçlar olarak kullanılabilme potansiyeline sahip olduğu, ancak performanslarının model türüne göre önemli farklılıklar gösterdiği sonuca varılmıştır.