Yapay zekâ, yapay zekâ söyle bana: Keman eğitiminde yapay zekâ destekli geri bildirimin entonasyona etkisine yönelik bir model çalışması

Grimm Kardeşler’in ünlü masalında sihirli ayna, “Ayna, ayna söyle bana…” sorusuna gerçeği yanıtlayarak kraliçeye karşı dürüst davranır. Benzer biçimde, bu araştırmada üretken yapay zekâ, keman öğrencilerinin entonasyon performanslarına ilişkin anlık ve nesnel geri bildirimler sunan bir “dijital ayna” işlevi görmüştür. Karma yöntem araştırma deseninin kullanıldığı bu çalışmanın amacı, üretken yapay zekâ destekli geri bildirimin keman eğitiminde entonasyon becerisini geliştirmedeki etkisini, süreçte sunulan içeriklerin kapsamını ve öğrencilerin uygulamaya ilişkin deneyimlerini bütüncül olarak incelemektir. Çalışma grubu, 2024-2025 akademik yılında Türkiye’deki bir devlet üniversitesinin müzik eğitimi bölümüne kayıtlı 12 keman öğrencisinden oluşmuştur. Dört haftalık deneysel süreçte, öğrencilerin performansları Cubase yazılımında kaydedilmiş, frekans analizi yapılarak cent cinsinden entonasyon verileri elde edilmiştir. Bu veriler, öğretmen müdahalesi olmaksızın ChatGPT ve DeepSeek yapay zekâ sistemleri tarafından analiz edilerek değerlendirilmiş ve öğrencilere teknik ile müzikal boyutta öneriler sunulmuştur. Nicel veriler, Bağımlı Örnekler t-testi ile öntest–sontest puanları karşılaştırılarak analiz edilmiş; sonuçlar, sontest lehine istatistiksel olarak anlamlı bir fark ortaya koymuştur. Nitel veriler ise betimsel analiz yöntemiyle incelenmiş; öğrenciler, yapay zekânın sağladığı detaylı analizlerden, kişiselleştirilmiş çok boyutlu önerilerden ve motivasyon artırıcı yönlendirmelerden memnuniyet duyduklarını ifade etmiştir. Çalışma, müzik eğitimi bağlamında ve özellikle keman eğitiminde üretken yapay zekâ destekli geri bildirimin entonasyon becerisi üzerindeki etkisine yönelik sınırlı sayıdaki araştırmalara deneysel ve nitel bulgular sunarak literatüre katkı sağlamaktadır. Gelecek çalışmalarda, görsel ve işitsel geri bildirim unsurlarını entegre eden ve öğrencinin çalışma planını otomatik olarak uyarlayabilen sistemlerin geliştirilmesi önerilmektedir.