Turizm Metinlerinin Çevirisine Yönelik İşlevsel Bir Değerlendirme: Edirne Tanıtım Broşürü Örneği

Turizm tanıtım metinlerinin çevirisi, kültürlerarası iletişimin temel bileşenlerinden biri olarak, uluslararası turizm faaliyetlerinin etkinliğini doğrudan etkilemektedir. Bu bağlamda çeviri ürününün işlevsel olması hem erek kitlenin bilgi edinmesini hem de destinasyonun cazibesini doğru biçimde aktarmayı amaçlar. Turizm metinleri genellikle disiplinlerarası özellikler taşır; tarih, mimarlık, gastronomi ve spor gibi alanlarla iç içe geçerek bilgilendirici ve işlemsel metin türlerinin sınırlarında konumlanır. Bu karma yapı, çeviri sürecinde işlevsel çeviri kuramı bağlamında değerlendirme yapmayı gerekli kılar. Bu çalışmada, T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı nezdinde Edirne Valiliği Kültür ve Turizm Müdürlüğü tarafından hazırlanarak Bakanlık web sitesinde yayımlanan Edirne Tanıtım Broşürü’nün İngilizce çevirisi işlevsel çeviri yaklaşımı çerçevesinde incelenmektedir. Kaynak ve erek metin dilsel (sözcük ve tümce düzeyinde) ve biçemsel (metin içi ve dışı unsurlar) olarak karşılaştırmalı biçimde analiz edilmiş; çevirmenin tercih ettiği yerlileştirme ve yabancılaştırma stratejileri örnekler aracılığıyla ortaya konmuştur. İnceleme sonucunda gerek kaynak metnin hazırlanış biçiminde gerekse çeviri ürününde profesyonellikten uzak yaklaşımların hâkim olduğu, dilsel ve biçemsel tutarsızlıkların metnin işlevsel değerini olumsuz etkilediği tespit edilmiştir. Çalışmada, bu tür metinlerde işlev odaklı çeviri stratejilerinin benimsenmesinin önemine vurgu yapılarak, turizm çevirisine yönelik kalite odaklı değerlendirme modelleri geliştirilmesine katkı sunulması amaçlanmaktadır.