Türk Sinemasında Yerelliğin Temsilleri

Sinema, içinde bulunduğu toplumun kimliği, hafızası, geleneği, değerleri ve kültürel koşulları içerisinde biçimlenirken, aynı zamanda kolektif düşünce yapısını ve dili şekillendiren bir işleve sahiptir. İçinden çıktığı kültüre dair bir bakış içeren sinemayı okumak, yerel olanı görme biçimleri hakkında çıkarım yapmaya olanak sağlar. Türk sinemasında geçmişten günümüze gerek yapımcıların gerekse seyircinin tercih ettiği türlerin başında komedi gelir. Öyle ki, komedi unsurlarının ve mizahi anlatım biçimlerinin farklı türler içerisinde görünür olması günümüz Türk sinemasında da geçerliliğini korur. Bu çalışma, Türk sinemasında komedi unsurlarının yer aldığı filmlerin yerellik kavramını nasıl aktardıklarını karakter, tema ve içerdikleri temsiller ışığında analiz etmeyi hedeflemektedir. Yerelliğin temsilleri ekseninde çalışmada, klasik dönemden Aynaroz Kadısı (Muhsin Ertuğrul,1938), Ah Güzel İstanbul (Atıf Yılmaz, 1966), Dolap Beygiri (Atıf Yılmaz, 1982), Muhsin Bey (Yavuz Turgul, 1987) başlıklı filmler, 2000 sonrası Türk sinemasından Vizontele (Yılmaz Erdoğan, Ömer Faruk Sorak, 2000) ve Karpuz Kabuğundan Gemiler Yapmak (Ahmet Uluçay, 2004) filmleri betimsel analiz yöntemiyle değerlendirilecektir. Anahtar Kelimeler: Türk Sineması, Komedi, Yerellik, Temsil, Film Okuması