Aphrodisiaslı Gaius Iulius Zoilos: Roma Dünyasında Bir Azatlı ve İmparatorluk Dönemi Hayırseverliği

Roma toplumu, kölelik ve azatlılık kurumları üzerinden karmaşık bir sosyal düzen oluşturmuştur. Bu yapının en alt basamağında yer alan köleler hukuken mülk sayılırken, azatlılar sınırlı özgürlük ve toplumsal hareketlilik kazanıyordu. Bu çalışma, Roma İmparatorluk Dönemi’nde azatlıların sosyal statüsünü ve kamusal temsillerini, Aphrodisiaslı Gaius Iulius Zoilos örneği üzerinden incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmada epigrafik veriler ve kentteki kamusal yapı yazıtları temel kaynak olarak kullanılmış; yöntem olarak epigrafik analiz ve tarihsel-sosyal yorumlama uygulanmıştır. Bulgular, Zoilos’un kölelikten azatlığa geçişinin, imparatorluk çevresiyle kurduğu ilişkilerin ve Aphrodisias kentinde yürüttüğü hayırseverlik faaliyetlerinin, azatlı kimliğinin görünürlük ve toplumsal kabulünü artırdığını göstermektedir. Çalışma, Roma sosyal tarihi literatürüne, azatlılık ve kamusal bellek arasındaki dinamikleri anlamaya yönelik özgün ve bütüncül bir katkı sunmaktadır.