Avrupa Birliği’ne Aday Ülkelerin Pandemi Öncesi ve Sonrası Siber Güvenlik Performansı: Centroidous ve RAPS Yöntemleri ile Bir Değerlendirme

Dijital dönüşüm ile ortaya çıkan çok boyutlu siber güvenlik risklerinin tanımlanabilmesi, öngörülebilmesi, bertaraf edilebilmesi amacıyla ülkelerin veya kurumların karşı karşıya kaldıkları bu durumlarla mücadele edebilmeleri için mevcut durumlarını tespit etmeleri önem arz etmektedir. Bu nedenle ülkeler veya kurumlar dijital güvenlik performanslarının değerlendirilmesi için siber güvenlik kapasitelerini ölçen araçlara ihtiyaç duymaktadır. Buna paralel olarak Avrupa Birliği yasal düzenlemelerle hem üye hem de aday ülkelere siber güvenliğe yönelik bağlayıcı yükümlülükler getirmiştir. Bu durum siber güvenlik performansının ölçülmesini yalnızca teknik değil, politik ve hukuki açılardan da izlenmesi gereken bir konu haline getirmiştir. Bu çalışmada Avrupa Birliği’ne aday ülkelerin siber güvenlik performansları pandemi öncesi ve sonrası olmak üzere iki ayrı dönem için analiz edilmiştir. Ulusal Siber Güvenlik Endeksi’nde yer alan on iki performans göstergesi Centroidous yöntemi ile objektif biçimde ağırlıklandırılmış, ardından RAPS yöntemiyle Avrupa Birliği’ne aday dokuz ülkenin performansları sıralanmıştır. Çalışma siber güvenlik performansının nesnel verilerle ölçülmesine yönelik alternatif bir metodoloji sunarak, politika yapıcılar için karar mekanizması oluşturmaktadır. Elde edilen bulgular sonucunda pandemi sonrasında siber güvenlik performansı göstergelerinden kişisel veri güvenliği, eğitim ve siber suçlarla mücadele kriterlerinin önem kazandığı, stratejik ve altyapısal kriterlerin ise daha az önemli hale geldiği görülmüştür. Ek olarak, ülkelerin pandemi döneminde artan dijitalleşmeye siber güvenlik açısından ne kadar hazırlıklı olduğu ortaya koyulmuştur. Gürcistan ve Ukrayna’nın yaşanan krizleri fırsata çevirerek siber güvenlik kapasitelerini güçlendirdiği sonucuna varılmıştır. Buna karşılık özellikle Moldova ve Karadağ’ın gerekli atılımları yapamayarak siber güvenlik performanslarında gerileme yaşadığı görülmüştür. Türkiye ise konumunu korumuş, ancak rekabet gücünü arttırmak için siber güvenlik eylemlerini hızlandırması gerektiğini göstermiştir.