The initiation of the European order for payment procedure before a Polish court by electronic means

W artykule dokonano analizy uwarunkowań prawnych oraz technicznych związanych z inicjowaniem europejskiego postępowania nakazowego przed sądami polskimi przy wykorzystaniu systemu teleinformatycznego. W następstwie nowelizacji obowiązującej od 11 lipca 2024 r. wyłączną właściwość do rozpoznawania tego rodzaju spraw przyznano Sądowi Okręgowemu we Wrocławiu oraz Sądowi Rejonowemu dla Wrocławia-Fabrycznej. Ustanowienie tak skoncentrowanej właściwości wynika z regulacji przewidujących możliwość wyznaczenia jednego sądu rejonowego i jednego sądu okręgowego jako wyspecjalizowanych organów właściwych do prowadzenia postępowań europejskich wszczynanych w formie elektronicznej. W opracowaniu szczegółowo przedstawiono funkcjonowanie systemu e-CODEX, będącego narzędziem zapewniającym bezpieczną, transgraniczną wymianę danych pomiędzy krajowymi systemami teleinformatycznymi organów wymiaru sprawiedliwości. System ten nie zastępuje istniejących krajowych aplikacji, lecz pełni rolę interoperacyjnego kanału komunikacyjnego, umożliwiającego elektroniczne inicjowanie europejskiego postępowania nakazowego. Podkreślono znaczenie kwalifikowanego podpisu elektronicznego oraz wskazano, że jego weryfikacja dokonywana jest automatycznie w ramach modułu pośredniczącego e-CODEX. Ponadto omówiono polski projekt pilotażowy e-CODEX PLUS realizowany w latach 2017-2019, w ramach którego zintegrowano infrastrukturę e-CODEX z krajowym oprogramowaniem sądowym wykorzystywanym w sądach wrocławskich. W konsekwencji od 11 lipca 2024 r. wskazane sądy uzyskały możliwość przyjmowania elektronicznych pozwów wnoszonych przez powodów mających miejsce zamieszkania lub siedzibę w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej.