Kafes Yorgunluğu

Kafes yorgunluğu, kafes sisteminde barındırılan yumurta tavuklarında yumurta veriminin yüksek olduğu pik dönemde görülen bir rahatsızlıktır. Kafes yorgunluğunun birincil nedeninin, genellikle pik verim döneminde yüksek kalsiyum ihtiyacından dolayı rasyonla alınan kalsiyumun yetersiz olması ve vücuttaki kalsiyum depolarının tükenmesi olduğu düşünülmektedir. Durum ayrıca üretim aşamasında kalsiyum emilimini veya kemik kalsifikasyonunu bozan metabolik bir arazdan da kaynaklanabilmektedir. Kafes yorgunluğundan etkilenen hayvanlarda, bacak zayıflığı, omurga kırıkları, felç ve bazen ani ölüm gibi değişken klinik belirtiler görülür. Etkilenen tavuklar genellikle kafeste yan yatmış halde kalırlar. Kafes yorgunluğunun önlenmesi çoklu bir yaklaşım gerektirdiğinden tavuğun gelişim aşamasından yumurta verimine başlayacağı döneme kadar ki süreçlerin iyi yönetilmesi önemlidir. Özellikle hayvanların cinsi olgunluğa ulaşmaları yanında yeterli canlı ağırlığa ulaşmaları ve sonrasında yumurta verim dönemine geçmeleri kritik aşamalardan birisidir. Hedeflenen canlı ağırlığa ulaşan hayvanlarda iskelet gelişimi istenilen seviyede olduğunda yumurta verim döneminde kemiğin kalsiyum sağlama yeteneği artmaktadır. İskelet sistemi iyi gelişmiş ve uygun besin madde içeriğine sahip rasyonlarla beslenen hayvanlarda kafes yorgunluğu vakalarına daha az rastlanmaktadır. Yumurtlama dönemi öncesi ve yumurtlama döneminde hayvanın kalsiyum ihtiyaçlarının yeterli şekilde karşılanması, rasyonda uygun kalsiyum kaynaklarının kullanımı, ince bağırsaktan kalsiyum absorpsiyonunu düşüren ve artıran faktörlerin göz ardı edilmemesi, aydınlatma, sıcaklık stresi ve yerleşim sıklığı gibi yönetim uygulamaları, hastalık, metabolik ve fizyolojik bazı durumlar yumurta tavuklarında kafes yorgunluğunun önlenmesinde önem arz eden faktörlerdir.