Enosis ten Taksim e: Kıbrıs ta İki Toplumun Mücadelesi (1950-1960)

Kıbrıs, stratejik konumu nedeniyle tarih boyunca birçok medeniyete ev sahipliği yapmış; 1571’de Osmanlı, 1878’de ise İngiliz yönetimine geçmiştir. 1950’li yıllarda Rumların Enosis (Yunanistan’a bağlanma) hedefi ve Türklerin buna karşı yürüttüğü varlık mücadelesi, adadaki gerilimi tırmandırarak meseleyi bölgesel bir anlaşmazlıktan uluslararası bir krize dönüştürmüştür. Bu çalışma, 1950-1960 yılları arasında Kıbrıs’ta yaşanan siyasal gelişmeleri ve toplumlar arası çatışmaları analitik bir çerçevede incelemektedir. Sürecin Türkiye-Yunanistan ilişkileri üzerindeki etkileri değerlendirilirken, İngiltere, Amerika Birleşik Devletleri ve NATO gibi küresel aktörlerin stratejik yaklaşımları da çok boyutlu bir perspektifle ele alınmaktadır. Ayrıca Türkiye’nin dış politikasını şekillendiren iç ve dış dinamikler, Türk hükümetlerinin adadaki gelişmelere karşı geliştirdiği stratejik tepkiler ve dönemin siyasal atmosferinin karar alma süreçleri üzerindeki belirleyici rolü ayrıntılı biçimde analiz edilmektedir. Çalışmanın temel amacı, Soğuk Savaş bağlamında şekillenen uluslararası konjonktürün Kıbrıs sorunu üzerindeki etkilerini bütüncül ve karşılaştırmalı bir perspektifle ortaya koymaktır. Anahtar Kelimeler: Kıbrıs, Türkiye, Yunanistan, Enosis, Bağımsızlık