Bitkilerde Bor Toksisitesi ve Bor Toleransı

Bor periyodik tablonun 3A grubunda bulunan ve metaloid olarak kabul edilen bir elementtir. Bor doğada oksijenle birleşmiş olarak boratlar ve daha seyrek olarak boric asit veya florinle bileşik oluşturmuş halde bulunur. Bor bitkilerde normal büyüme ve gelişme için gereksinim duyulan bir mikroelementtir. Borun bitkilerde karbohidrat metabolizması, hücre çeperi sentezi, plazma membranının bütünlüğünün ve fonksiyonunun sürekliliği, nükleik asit, azot, fenolik madde ve oksin metabolizması, polen tüpü oluşumu, askorbat-glutatyon döngüsü ve fotosentez gibi konularda önemli fonksiyonları vardır. Ancak toprakta aşırı miktarda borun bulunması hücresel metabolizmada bozukluklara neden olabilir. Bor toksisitesinin bitkilerdeki primer fenotipik etkisi kök büyümesinin inhibisyonu ve kök kuru ağırlığının azalmasıdır. Ayrıca bor toksisitesi tarımsal öneme sahip olan bitkilerde oksidatif strese neden olur ve fotosentetik aktiviteyi azaltabilir. Bitkilerdeki bor tolerans mekanizması oldukça karmaşıktır ve henüz tam olarak anlaşılamamıştır. Borun toprakdan suyla süzülerek uzaklaştırılması ve boru inaktif veya hareketsiz hale getirmek için yapılan uygulamalar uzun süre bor toksisitesini engellemek amacıyla kullanılmıştır. Ancak bu konudaki en gerçekçi yaklaşım tarımsal üretimi artırmak amacıyla bora toleranslı bitki genotiplerinin seleksiyonudur. Bu çalışmada bor elementinin bitkilerdeki fizyolojik fonksiyonları, bor toksisitesi semptomları ve tolerans mekanizmaları tartışılmıştır.