Özel Yetenekli Ortaöğretim Öğrencilerinin Etkili Öğretmen Özelliklerine Dair Bilişsel Kurgularının Değerler Eğitimi ile İlişkisi

Öz Bu araştırmanın amacı, ortaöğretim düzeyinde öğrenim gören özel yetenekli öğrencilerin etkili öğretmene ilişkin bilişsel kurgularını ortaya koymak ve bu kurguların değerler eğitimi ile ilişkisini incelemektir. Araştırma, nitel araştırma yaklaşımı çerçevesinde vaka çalışması deseninde yürütülmüştür. Çalışma grubunu, farklı sınıf düzeylerinde öğrenim gören sekiz özel yetenekli öğrenci oluşturmaktadır. Veriler, Kelly’nin Kişisel Kurgu Teorisi’ne dayanan dağarcık örgüsü (repertory grid) tekniği ve destekleyici sözlü görüşmeler aracılığıyla toplanmıştır. Elde edilen veriler içerik analizi yoluyla çözümlenmiştir. Bulgular, öğrencilerin etkili öğretmen algılarında öğretmenin kişisel özelliklerine ve değer yönelimine mesleki bilgi ve becerilerden daha fazla önem verdiklerini göstermektedir. Katılımcıların bilişsel kurgularında özellikle anlayışlı olma, adalet, öğrenciye değer verme, empati ve sevgi gibi değerlerin ön plana çıktığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, etkili öğretmenliğin özel yetenekli öğrenciler açısından büyük ölçüde değer temelli ve ilişki odaklı bir yapı sergilediği söylenebilir. Araştırma bulgularının, öğretmen yetiştirme süreçlerinde değerler eğitiminin ve öğretmen–öğrenci ilişkisinin önemine yönelik katkı sunması beklenmektedir.