Afhankelijkheid benoemen is onvoldoende | Een kritische peer review van het LibreKAT position paper over digitale soevereiniteit

Het position paper van Stichting LibreKAT levert een inhoudelijk relevante bijdrage aan het debat over digitale soevereiniteit door expliciet te erkennen dat Nederlandse overheidsorganisaties structureel afhankelijk zijn geworden van externe digitale infrastructuur en leveranciers. Het paper doorbreekt terecht de wijdverbreide illusie dat compliance, certificering en governance op zichzelf voldoende zijn om deze afhankelijkheid te neutraliseren. Deze peer review betoogt echter dat het LibreKAT-paper, ondanks zijn scherpe diagnose, blijft opereren binnen hetzelfde onderliggende paradigma dat het bekritiseert. Afhankelijkheid wordt zichtbaar gemaakt, maar niet normatief verworpen. Bovendien wordt digitale soevereiniteit expliciet benaderd als een gradueel fenomeen, waardoor zij wordt gereduceerd tot een schaalbaar risicobegrip in plaats van een afdwingbare machtsconditie. Als alternatief introduceert deze review Bring Your Own Data and Keys (BYODK), niet als technische optimalisatie, maar als normatief en architecturaal grenscriterium voor vitale overheidsdata en -systemen, uitgewerkt via het principe Computing-to-Data.