O'ZBEK MILLIY CHOLG'ULARI ATAMALARINING EVOLYUTSIYASI VA ILMIY-NAZARIY ASOSLARI

Read full text Summarise with VIRAT
Authors: Gulnoza Aripova Tulkunovna, Worldy Knovledge Publishing Centre
Cited by: 0

Summary

No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.

Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.

Abstract

Mazkur maqolada o‘zbek musiqiy madaniyati tarkibidagi cholg‘u asboblari terminologiyasining tarixiy shakllanishi va rivojlanish omillari interdisiplinar yondashuv asosida yoritiladi. Tadqiqotda arxeologik topilmalar (xususan, Afrosiyob terrakotalari), qoyatosh tasvirlari, miniatyura va amaliy san’at namunalari, shuningdek, Sharq allomalari risolalari hamda jadid davri musiqashunoslik merosi qiyosiy tahlil qilindi. Manbalar asosida sug‘diy muhitda ud, arfa, naysimon, tanbursimon hamda zarbli cholg‘ular keng qo‘llangani va bu holat terminologik xilma-xillikni shakllantirganligi asoslanadi. Cholg‘ularning yasalishida qo‘llangan xomashyo (yog‘och, hayvon terisi, ichak, ipak va metall simlar)ning evolyutsiyasi tovush sifati bilan birga nomlanish tizimiga ham ta’sir etgani ko‘rsatib beriladi. Forobiy, Ibn Sino, al-Xorazmiy singari mutafakkirlarning nazariy qarashlari hamda Fitrat va Cho‘lpon asarlaridagi musiqiy obrazlar terminlarning semantik qatlamini boyituvchi omil sifatida talqin qilinadi. Mazkur tadqiqot o‘zbek musiqiy terminologiyasini global etnomusikologiya va terminologiya nazariyasi kontekstida o‘rganish uchun metodologik model sifatida xizmat qiladi.

Fields of Study & Subjects

Musicology and Musical Analysis Diverse Musicological Studies Cultural and Sociopolitical Studies

Publication details

Journal / source
Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Publication date
26 March 2026
Language
UZ
Document type
Dataset