"Varlıq" Dergisinde Kadın Meselesi Ve Kadın Şairlere Bakış

Read full text Summarise with VIRAT
Authors: Ali Farhadov
Cited by: 0

Summary

No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.

Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.

Abstract

Bu çalışma, 1979-2014 yılları arasında Tahran’da Cevat Heyet’in genel yayın yönetmenliğinde yayımlanan Varlıq dergisinde kadın meselesinin ve kadın şairlerin nasıl ele alındığını incelemektedir. Dergi, Güney Azerbaycan’da milli şuurun korunmasında üstlendiği tarihi rolün yanı sıra, kadının toplumdaki yerini hem edebi hem de sosyolojik açılardan değerlendiren önemli bir platform olmuştur. Makalede öncelikle Cevat Heyet’in kadına bakışı üzerinde durulmaktadır. Heyet; İslam’ın ve kadim Türk kültürünün kadına verdiği değeri yüceltirken, cehalet ve bağnazlık nedeniyle kadın haklarının kısıtlanmasını sert bir dille eleştirir. Kadın eğitimini bir medeniyet meselesi olarak gören Heyet, dini referanslar ve tarihi örneklerle cinsiyet eşitliğini savunmuştur. Makalede, derginin Orta Çağ’dan modern döneme kadar uzanan geniş bir yelpazede kadın şairlere bakışı irdelenmektedir. Dede Korkut destanlarındaki savaşçı ve bilge kadın tipolojisinden hareketle; Mahsati Gencevi, Ağabeyim Ağa ve Nigar Refibeyli gibi isimlerin edebi kimlikleri sunulmaktadır. Ayrıca "21 Azer" hareketinin önemli figürleri olan Hüküme Billuri ve Medine Gülgün gibi şairlerin vatan hasreti ve özgürlük mücadelesi temalı şiirlerine vurgu yapılmaktadır. Makalede ise Kuzey Azerbaycan edebiyatının dev ismi Samed Vurgun’un eserlerindeki kadın imgesi ve Sovyet dönemindeki kadın politikalarının dergideki yansıması analiz edilmektedir. “Varlıq” dergisi, kadını sadece estetik bir figür olarak değil; eğitimin, milli mücadelenin ve aile yapısının sarsılmaz bir sütunu olarak konumlandırmıştır. Netice itibarıyla dergi, kadının özgürleşmesini milli-manevi değerler ile modern eğitim arasında kurulan bir dengeye dayandırmıştır.

Fields of Study & Subjects

Turkish Literature and Culture Gender and Feminist Studies Islamic Studies and History

Publication details

Journal / source
Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Publication date
25 March 2026
Language
TR