İSTİKLÂL MARŞI'NIN ERKEN CUMHURİYET DÖNEMİNDE ULUS-DEVLET İNŞASI VE SİYASAL MEŞRUİYET ÜRETİMİNDEKİ ROLÜ

Read full text Summarise with VIRAT
Authors: Cüneyt Yılmaz
Cited by: 0

Summary

No summary yet. VIRAT can read this paper and write a plain-language summary of its aim, methods, key findings and limitations.

Summarise with VIRAT Free to try with your Science Catalogs account.

Abstract

Bu çalışma, İstiklâl Marşı’nın erken Cumhuriyet döneminde ulus-devlet inşası ve siyasal meşruiyet üretimindeki rolünü disiplinlerarası bir yaklaşımla incelemeyi amaçlamaktadır. Araştırmanın kapsamı, Milli Mücadele sonrasında yeni kurulan devletin ideolojik temellerinin oluşturulması sürecinde milli sembollerin işlevine odaklanmakta; özellikle marşın metinsel içeriği ile dönemin siyasal, toplumsal ve kültürel dönüşümleri arasındaki ilişkiyi analiz etmektedir. Bu bağlamda, Mehmed Âkif Ersoy tarafından kaleme alınan eserin bağımsızlık, egemenlik, fedakârlık, iman, vatan ve millet kavramlarını nasıl anlamlandırdığı ve bu kavramların yeni devletin kurucu anlatısıyla nasıl örtüştüğü değerlendirilmektedir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiş olup söylem analizi tekniği kullanılmaktadır. Kuramsal çerçeve olarak Benedict Anderson’ın hayali cemaatler yaklaşımı, Eric Hobsbawm’ın icat edilmiş gelenekler kavramsallaştırması ve Max Weber’in meşruiyet tipolojisi esas alınmaktadır. Ayrıca konstrüktivist uluslararası ilişkiler perspektifinden yararlanılarak kimlik, norm ve sembollerin devlet otoritesinin toplumsal kabulü üzerindeki etkisi tartışılmaktadır. Metin çözümlemesi, erken Cumhuriyet dönemine ilişkin tarihsel belgeler, eğitim politikaları, resmi törenler ve kamusal ritüellerle desteklenerek çok boyutlu bir değerlendirme yapılmaktadır. Araştırma sonucunda marşın yalnızca edebi bir metin olmadığı; yeni devletin kurucu ideolojisini pekiştiren, toplumsal mobilizasyonu güçlendiren ve siyasal otoritenin meşruiyetini artıran önemli bir sembolik araç işlevi gördüğü tespit edilmektedir. Marşın içerdiği kutsallık, bağımsızlık ve fedakârlık vurgularının kolektif aidiyet duygusunu güçlendirdiği ve ulusal kimlik inşasına katkı sağladığı görülmektedir. Ayrıca marşın eğitim kurumları ve resmi törenler aracılığıyla sürekli yeniden üretilmesinin sembolik siyasetin kurumsallaşmasına katkıda bulunduğu sonucuna ulaşılmaktadır. Bu yönüyle çalışma, milli marşların uluslararası ilişkiler literatüründe devlet kimliği, meşruiyet üretimi ve siyasal kültür bağlamında değerlendirilmesine teorik ve ampirik katkı sunmayı hedeflemektedir. Çalışma ayrıca, erken Cumhuriyet elitlerinin kültürel sembolleri stratejik biçimde kullanarak rasyonellegal otoriteyi geleneksel ve karizmatik unsurlarla desteklediğini ileri sürmektedir. Elde edilen bulguların, kriz ve kuruluş dönemlerinde sembolik araçların meşruiyet üretim kapasitesini karşılaştırmalı biçimde inceleyecek gelecekteki araştırmalar için analitik bir çerçeve sunduğu değerlendirilmektedir. Bu yönüyle çalışma, Türkiye örneğinden hareketle kuramsal genelleme imkânlarını tartışmaya açarak disiplinlerarası literatüre özgün ve önemli bir katkı sunmayı hedeflemektedir.

Fields of Study & Subjects

Historical Turkish Studies National Identity and Symbolism Turkish Literature and Culture

Publication details

Journal / source
Zenodo (CERN European Organization for Nuclear Research)
Publication date
25 March 2026
Language
TR