Tarihi peyzaj karakter odaklı turizm stratejilerinin geliştirilmesi; Aydın Doğanbey yerleşmeleri Örneği

Bu çalışmada, Türkiye’nin Aydın ili sınırları içerisindeki Doğanbey yerleşmeleri örneğinde Tarihî Peyzaj Karakter Analizi (TPKAn) temelli sürdürülebilir turizm stratejilerinin geliştirilmesi amaçlanmaktadır. Arkeolojik ve tarihsel veriler mekânsal olarak bütünleştirilerek yaklaşık 2.700 yıllık peyzaj değişimi haritalanmış; bu süreçte özgün bir peyzaj karakterizasyon yöntemi kullanılmıştır. Peyzajın uzun dönemli evriminin güncel arazi kullanımı ve kültürel miras üzerindeki etkileri analiz edilerek, turizm stratejilerine yönelik bilimsel bir zemin oluşturulmuştur. Elde edilen TPKAn çıktıları ve GZOT analizine dayanarak turizm rotaları ve durakları belirlenmiştir. Her bir durağın turizm gelişimi açısından işlevi; tarihî varlık gibi güçlü yönleri ve erişim kısıtlılığı gibi zayıf yönleriyle birlikte değerlendirilmiştir. Bu analizler, turizm stratejilerinin alanın tarihsel ve yapısal bağlamıyla uyumlu şekilde şekillendirilmesini mümkün kılmaktadır. Çalışma kapsamında önceden yapılan turizm stratejilerine ve eksikliklerine de değinilerek geliştirilmesi de hedeflenmiştir. Sonuç olarak, önerilen TPKAn yaklaşımı, yerel koşullara duyarlı, miras değeri taşıyan kaynakların belgelenmesi ve korunmasına odaklanan, bilimsel temelli turizm stratejilerinin oluşturulmasında temel bir analitik çerçeve sunduğu açıklanmıştır.