TÜRK ANAYASA HUKUKUNDA ANAYASA DEĞİŞİKLİKLERİNİN ESAS BAKIMINDAN DENETİMİ YASAĞI (TESPİT, ELEŞTİRİ VE ÖNERİLER)

Anayasalar devletin hukuki çerçevesini belirleyen, temel haklar ve hürriyetler rejimini oluşturan kurucu normlardır. Bu nitelikleri gereği pek çok devletin anayasası üstün ve bağlayıcı hukuki metinler olarak düzenlenmiştir. Anayasanın bağlayıcılığının ön şartı üstün olması, üstünlüğü tesis eden ise anayasanın yazılı ve katı olarak düzenlenmesidir. Üstünlük ve bağlayıcılık anayasal devlet ve onun en önemli bileşenlerinden olan hukuk devletinin temel unsurlarındandır, birbirinden ayrılmaz mahiyetteki bu iki nitelik anayasal hükümler ile tesis edilse de realize olup kendilerini gerçekleştirmeleri ancak anayasallık denetimi ile gerçekleşebilir. Anayasaya aykırılık denetimi olmaksızın anayasanın üstün ve bağlayıcı olduğunu ileri sürmek dilek ve temenniden öteye geçemez. Anayasaya aykırılık denetimi, normatif hiyerarşinin doğal ve zorunlu sonucudur zira eğer iki norm arasında hiyerarşik bir ilişki var ise alttaki norm üst norma aykırı olamaz. Sonradan, değişiklik ve ekleme yoluyla anayasaya dâhil edilen anayasa hükümleri ile anayasa normları arasında da hiyerarşik ilişkinin var olduğu ileri sürülebilir mi? Bu sorunun cevaplanabilmesi için öncelikle anayasa hükümlerinin tamamının aynı hukuki seviyede olup olmadığı meselesinin çözümlenmesi gerekir. Bu çalışmada anayasa kuralları arasında normatif ilişki, anayasa hükümlerinin bazılarının diğerlerinden üstün olup olmadığı, böyle üstünlük var ise bunun işlevsel kılınabilmesi için anayasa yargısının üstlenmesi gerektiği rol incelenmeye çalışılmıştır.