Akışkanlık ve Hipergerçeklik Ekseninde Netflix’te Kadın Temsili: Türk Yapımları Üzerine Bir İnceleme

İnternet teknolojilerinde Web 2.0 dönemi, kullanıcı odaklı ve katılımcı internetin yaygınlaşmasına, sıradan kullanıcıların ağ mimarisini şekillendirmesine ve dijital dünyada yeni bir toplumsallaşma biçiminin ortaya çıkmasına yol açtı. Ortalama bilgisayar kullanıcısı hem içerik üreticisi hem de tüketicisi haline geldi ve bu durum internet ortamında yeni bir sosyal yapı oluşturdu. Kişilerin dijital dünyadaki bu toplumsallığa katılımı, kendine özgü davranış kalıpları, yeni anlam dünyaları ve benlik sunumlarını ortaya çıkardı. Çevrimdışı dünyadaki en gerçek ilişkiler, çevrimiçi ortamlarda yansımalarını buldu. Çevrimiçi davranışlar birer performansa dönüştü. Kullanıcılar izleyiciye yönelik davranışlar sergilemeye başladı. Bu yeni toplumsal yaşam biçimi dijital dünyada yeni temsil biçimleriyle sunuldu. Bu temsiller zamanla gerçekliğin ötesine geçerek hipergerçekliklerin inşa edilmesini sağlayan öğeler haline geldi. Bu çalışmada, Netflix’te yer alan ve kadınları merkeze alan Türk yapımları “akışkanlık” ve “hipergerçeklik” kavramları çerçevesinde incelenmiştir. İçeriklerde kadınlar büyük değişimler yaşayan ve toplumsal normlara meydan okuyan karakterler olarak öne çıkmaktadır. Akışkan modernite döneminde insan, her şeyin tek ölçüsü olarak kabul edilmekte, katı gerçeklikler ortadan kalkmakta ve yerini belirsizliğe bırakmaktadır. Netflix, bu belirsizliği çeşitli kimlikler, postfeminist anlatı ve kuir profiller aracılığıyla resmetmekte ve çevrimdışı dünyada sıklıkla rastlanmayan, hakikat gibi işleyen hipergerçek temsiller üretmektedir. Bu bağlamda orijinal Netflix ürünü olan 24 adet Türk film ve dizisi betimleyici içerik analizi yöntemiyle incelenmiştir. Filmlerdeki karakterler temalara ayrılmış, kodlanmış ve frekans analiziyle tekrar eden mesajlar tespit edilmiştir. Film ve dizilerde tekrar eden temsiller ve anlatılar akışkanlık özelliğini taşıması ve hipergerçekliğin inşası bağlamında okumaya tabi tutulmuştur.