КУЧЛИ ТАЪСИР ҚИЛУВЧИ ЁКИ ЗАҲАРЛИ МОДДАЛАР БИЛАН ҚОНУНГА ХИЛОФ РАВИШДА МУОМАЛА ҚИЛИШ ЖИНОЯТЛАРИНИНГ ОБЪЕКТИ

Мазкур мақолада кучли таъсир қилувчи ёки заҳарли моддалар билан қонунга хилоф равишда муомала қилиш билан боғлиқ жиноятларнинг объекти ҳуқуқий жиҳатдан таҳлил қилинган. Жиноят ҳуқуқи назариясида жиноят таркибини ташкил этувчи муҳим белгилардан бири бу жиноятнинг объектидир. Айнан объект жиноят қаратилган ижтимоий муносабатларни ифодалайди ва уларга етказиладиган зарар ёки зарар етказиш хавфини англатади. Мақолада бу турдаги жиноятларнинг ижтимоий хавфлилик даражаси, аввало, қайси муносабатларга тажовуз қилиниши билан белгиланиши таъкидланган. Шу нуқтаи назардан, кучли таъсир қилувчи ёки заҳарли моддалар билан қонунга хилоф равишда муомала қилиш билан боғлиқ жиноятларда объектни тўғри аниқлаш жиноятнинг моҳиятини англашда муҳим аҳамиятга эга. Муаллиф мазкур жиноятларнинг объектларини умумий, махсус, турдош ва бевосита объектларга ажратиб таҳлил қилади. Шунингдек, бевосита объектлар ичида асосий, қўшимча ва факультатив объектлар фарқланади. Ушбу моддаларни қонунга хилоф равишда давлат чегарасидан ўтказиш билан боғлиқ жиноят мисолида, жамоат хавфсизлигини таъминловчи ижтимоий муносабатлар объект сифатида кўрсатилган бўлса-да, бу ёндашув барча ҳолатларга татбиқ этилиши мумкин эмаслиги қайд этилган. Мақолада жиноят ҳуқуқи назариясида қабул қилинган вертикал ва горизонтал классификация асосида объектни таҳлил қилиш орқали, ушбу жиноятларнинг ҳуқуқий мазмуни ва ижтимоий хавф даражаси чуқур очиб берилган. Муаллифнинг фикрича, мазкур турдаги жиноятларда объектни аниқлаш нафақат тўғри квалификация қилишда, балки жиноятларнинг олдини олиш ва адолатли жазо қўллаш учун ҳам зарур асосдир. Хулоса қилиб айтганда, кучли таъсир қилувчи ёки заҳарли моддалар билан боғлиқ жиноятларда объектни аниқлаш орқали уларнинг ҳуқуқий ва ижтимоий аҳамиятини белгилаш имкони пайдо бўлади.