DIRECT COSTING VA ABSORPTION COSTING TIZIMLARINING AFZALLIKLARI VA FARQLI JIHATLARI AMALIY MISOLDA

Zamonaviy ishlab chiqarish korxonalarida xarajatlar hisobini yuritish tizimining tanlanishi narx belgilash, rentabellikni tahlil qilish va strategik qarorlar qabul qilishda muhim ahamiyatga ega. Ushbu maqolada direct costing (o‘zgaruvchan xarajatlar) va absorption costing (to‘liq yutuvchi xarajatlar) tizimlarining nazariy asoslari, amaliy qo‘llanilishi va afzalliklari tahlil qilinadi. Adabiyotlar sharhi va empirik tadqiqotlar bu tizimlarning boshqaruv va moliyaviy hisobotdagi rolini yoritadi. PULP AND PAPER MCHJ misolida olib borilgan solishtirma tahlil har ikkala tizimning iqtisodiy asoslanganligini ko‘rsatadi. Tadqiqot natijalariga ko‘ra, direct costing qisqa muddatli boshqaruv qarorlarini qabul qilishda va narx siyosatida samarali bo‘lsa, absorption costing tizimi moliyaviy hisobot va soliq hisoboti yuritishda zarurdir. Maqola O‘zbekistonning ishlab chiqarish sektorida ushbu tizimlarni gibrid shaklda qo‘llash bo‘yicha tavsiyalar bilan yakunlanadi.