The socio-psychological construction of friendship in middle adolescence

Οι φιλίες ως θετικές σχέσεις αποτελούν πεδίο μελέτης και της Θετικής Ψυχολογίας. Στόχος της έρευνας είναι η διερεύνηση των αναπαραστάσεων της φιλίας, σε 920 μαθητές/τριες (15-17 ετών), υπό την επίδραση του φύλου, του κοινωνικομορφωτικού επιπέδου και της περιοχής κατοικίας (Αθήνα/επαρχία). Οι εφηβικές φιλίες αποτελούν εθελοντικές σχέσεις εμπιστοσύνης, χαράς και αλληλεγγύης. Οι μαθητές/τριες γενικών λυκείων, από τις περιφερειακές ενότητες Αττικής, Εύβοιας, Ηλείας και Αρκαδίας, κατέγραψαν τρείς λέξεις/φράσεις σχετικά με το τι σημαίνει η φιλία. Η καινοτομία της έρευνας έγκειται στο ότι, μέσω της μεθόδου της παραγοντικής ανάλυσης αντιστοιχιών (FCA), δίνεται η ευκαιρία στους εφήβους να καταγράψουν τις αντιλήψεις τους για τη φιλία προσφέροντας νέα γνώση για το θέμα. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η φιλία στη μέση εφηβεία αναπαρίσταται ως ιδανική διαπροσωπική σχέση αμοιβαίας εμπιστοσύνης, αγάπης, καλής παρέας και βοήθειας. Τα κορίτσια προσλαμβάνουν τη φιλία κυρίως ως σχέση συναισθηματικής επικοινωνίας, ασφάλειας και αγάπης. Οι φιλίες των αγοριών βιώνονται με όρους περιπλάνησης, ενώ η παραδοσιακή αρρενωπή ταυτότητα μειώνει τη συναισθηματική περιγραφή της φιλίας. Το κοινωνικομορφωτικό επίπεδο των γονέων και η περιοχή κατοικίας τροποποιούν την κοινωνιοψυχολογική κατασκευή της φιλίας. Οι έφηβοι της επαρχίας με χαμηλή κοινωνική προέλευση, βιώνουν συχνότερα πιο βαθιά την ισοτιμία, την αξιοπιστία και τη βοήθεια στις φιλίες. Αντίθετα, οι έφηβοι της Αθήνας με υψηλή κοινωνική προέλευση, αναπαριστούν τις φιλίες κυρίως ως σχέσεις ευχάριστης παρέας και ενίσχυσης της ατομικής τους εικόνας. Εν κατακλείδι, οι εφηβικές φιλίες δεν αποτελούν απλά ατομικά οικοδομήματα ελεύθερης επιλογής, αφού το φύλο, η κοινωνική προέλευση και η περιοχή κατοικίας τροποποιούν τις αναπαραστάσεις και τα βιώματα της φιλίας.