Doprinos Mladena Lazića sociološkom proučavanju vrednosti i vrednosnih orijentacija: teorija normativno-vrednosne disonance.

U radu se analizira doprinos sociologa Mladena Lazića proučavanju vrednosti i vrednosnih orijentacija u društvu, sa posebnim fokusom na razvoj njegove teorije normativno-vrednosne disonance. Najpre se prikazuje tradicija istraživanja vrednosti u jugoslovenskoj sociologiji, ukazujući na uticaj različitih teorijskih pristupa i interdisciplinarnih istraživanja. Posebno se razmatraju ranija istraživanja vrednosti u kontekstu socijalističkog društva, uključujući modernizacijske pristupe i analize odnosa između tradicionalnih i modernih vrednosti. U centralnom delu rada prati se razvoj Lazićevog istraživačkog programa – od proučavanja klasne svesti radničke klase u socijalističkoj Jugoslaviji, preko analiza društvenih promena i delatnog potencijala društvenih grupa u periodu postsocijalističke tranzicije, do teorijskog oblikovanja koncepta normativno-vrednosne disonance. Ovaj koncept objašnjava nesklad između formalnih društvenih normi i stvarnih vrednosnih orijentacija aktera u društvu koje prolazi kroz duboke institucionalne i sistemske promene, kao što je slučaj sa transformacijom ka kapitalizmu u Srbiji.